Làng hoa kiểng Tết Cái Mơn (Bến Tre) nói riêng và khu vực miền Tây nói chung những ngày này đang lao đao do nước mặn theo các nhánh sông thâm nhập sâu vào đất liền khiến các nhà vườn lo lắng đứng ngồi không yên tìm cách kiếm nước ngọt cho hoa.
Hiện tượng này được xem là bất thường và được nhận định là sẽ vô cùng khó khăn, khắc nghiệt trong thời gian tới.
Anh Hiếu ngụ tại xã Tân Khánh Trung B, huyện Chợ Lách một tuần nay đang đứng ngồi chẳng yên khi vườn mai vàng với hàng ngàn gốc cùng vườn cây giống sầu riêng có diện tích rộng 3.500m2 không có nước ngọt để tưới.
Múc một ca nước rồi test nhanh bằng máy đo mặn cầm tay, anh Hiếu rầu rĩ tâm sự, độ mặn vẫn hơn 2‰, chẳng có cây giống nào có thể chịu được. Mà đây chưa phải là ngưỡng độ mặn cao nhất ở rạch trong vườn.
Trước đó vài ngày, độ mặn đo được là 4‰ khiến anh Hiếu còn không tin, tưởng đâu là do máy hỏng. Thởi điểm hạn mặn kỷ lục năm 2016, độ mặn cũng chỉ ở ngưỡng 1‰ chứ không cao như bây giờ. Đợt mặn này đến quá bất ngờ và ở ngưỡng cao bất thường khiến người dân hoàn toàn không có biện pháp để kịp ứng phó.
Đại diện chính quyền xã Tân Khánh Trung B cũng chia sẻ đợt hạn mặn này thực sự quá đột ngột nên các nhà vườn hầu như không kịp xoay xở, không có nguồn nước ngọt chủ động trữ để tưới cho cây.
Thời điểm trước hạn mặn 1 ngày, chính quyền cũng nhận tin báo độ mặn đang xâm nhập ở khoảng cách 60km, thế nhưng chỉ qua một đêm, ngay ngày hôm sau hạn mặn đã vào hết các nhánh sông nhỏ khiến không ai kịp trở tay. Người dân lấy nước trong vườn đi kiểm tra độ mặn thì hầu hết đều bị nhiễm vượt ngưỡng cho phép.
Làng hoa kiểng Cái Mơn thời điểm này nhà vườn nào cũng lâm cảnh như ngồi trên đống lửa bởi chẳng có nguồn nước ngọt trữ để tưới cho cây. Nếu nhà nào còn cũng chỉ dsam tưởi nhỏ giọt cầm chừng. Chị Bé ở Long Thới cho hay 3 ngày qua nước kênh nhiễm mặn, chị phải múc nước trữ trong hồ tưới nhỏ giọt cho 1.000 chậu cúc mâm xôi. Khi tưới cũng chỉ dám đổ trực tiếp vào gốc để đỡ hao nước. Tuy nhiên nếu tình trạng này kéo dài sẽ không có giỏ hoa đẹp và thiệt hại cho làng hoa kiểng sẽ rất lớn.
Cũng trong tình cảnh tương tự, hàng ngàn hộ dân ở huyện Chợ Lách cũng đang thấp thỏm lo âu bởi nguồn nước tưới cây đã cạn kiệt. Nhiều hộ đã chung tiền để đặt máy bơm lớn bơm nước vào ao hồ để trữ thanh thủ lúc độ mặn xuống thấp.
Với nhà vườn anh Hiếu chia sẻ, dù đã đắp bọng sẵn chờ trữ nước ngọt ở mương vườn nhưng không kịp trở tay bởi hạn mặn xâm nhập quá bất ngờ. Gia đình anh đã phải đầu tư hệ thống máy xử lý nước mặn thành nước ngọt để hàng ngàn gốc mai vàng và sầu riêng giống không bị “nhịn khát”.
Tuy nhiên với mức đầu tư lên tới 80 triệu đồng này chỉ xử lý được 6m3 nước mỗi ngày; còn nhà vườn với diện tích 3.500m2 của anh cần 30m3 nước mỗi ngày. Như vậy cũng chỉ đủ cầm hơi duy trì, không đáp ứng được nhu cầu sản xuất. Và không phải hộ nào cũng đầu tư được vậy, những hộ không đủ kinh phí đầu tư thì chỉ còn biết chờ… trời.
Theo đại diện Phòng Nông nghiệp huyện Chợ Lách chia sẻ, năm nay hạn mặn vào sớm và sâu khiến nguồn nước tưới cho diện tích cây giống và cây trồng trên địa bàn lâm cảnh vô cùng khó khăn.
Nếu tình trạng này kéo dài nguy cơ ảnh hưởng lớn đến vụ hoa Tết, gây thiếu hụt trầm trọng nguồn cung.
Hạn mặn liên tục được theo dõi và thông báo tới nhà vườn. Trường hợp tiếp tục kéo dài hạn mặn sẽ phải tính tới giải pháp thu gọn quy mô sản xuất; tiết kiệm nước tới những loại cây chủ lực để vượt qua được hạn mặn. Cùng với đó phương án di chuyển vùng sản xuất lên phía thượng nguồn sông để nguồn nước giảm độ mặn cung là phương án được tính toán.
