Category: Thị Trường Nông Sản

Lá nhàu tươi trước đây hoàn toàn không có giá trị thương mại nhưng thời gian gần đây không ít thương lái đổ xô thu mua lá nhàu tươi ở Cà Mau khiến người dân không khỏi bất ngờ và tòm mò vì mục đích thu mua của thương lái.

Ông Thiệu, một chủ cơ sở chuyên thu mua trái nhàu chia sẻ, ông đã làm nghề thu mua trái hàng chục năm nay nhưng chưa bao giờ ông múa lá nhàu nhưng vừa qua đã có người tới đặt mua. Thương lái đặt mua lá nhàu tươi rồi họ phơi khô và mang lên TPHCM bán với giá từ 120.000 – 150.000đ/kg. Tuy vậy ông Thiệu hầu như không thu mua vì thấy có dấu hiệu bất thường, hơn hết là ảnh hưởng đến kinh tế của người dân.

Ông Thiệu cho biết nếu hái lá nhàu tươi bán thì sẽ ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây nhàu bởi lá non cũng bị hái. Do đó năng suất sẽ giảm và bà con cũng không còn trái nhàu để bán, gây ảnh hưởng không nhỏ đến thu nhập. Giá trái nhàu tươi là 15.000đ/kg thì giá lá nhàu tươi thương lái thu mua 4.000đ/kg. Người dân sẽ có thể vì lợi ích trước mắt mà sẵn sàng hái hết lá bán mà không lường trước được hệ quả về sau.

Trái nhàu tươi cơ sở ông Thiệu thu mua được xuất Hàn Quốc, Đài Loan để họ làm thuốc. Còn với lá nhàu thì chưa bao giờ bán và ông cũng chưa từng nghe nói chúng có công dụng gì nên tiềm ẩn nguy cơ rủi ro cao.

Tại một số cơ sở thu mua lá nhàu trên địa bàn xuất hiện công nhân phân loại và phơi lá nhàu tươi. Nhân cồng cho biết họ được thuê giá 10.000đ/giờ.

Chủ cơ sở này khá e dè trong chia sẻ thông tin về hoạt động thu mua lá nhàu tươi. Chủ cơ sở này không thừa nhận thu mua bán cho thương lái mà nói rằng thu mua giúp người thân.

Đại diện xã Tân Lộc cho hay trên địa bàn có các cơ sở thu mùa trái nhàu nhưng hiện chỉ có một cơ sở thu mua lá nhàu tươi. Đây là vấn đề nhạy cảm nên cán bộ đã kiểm tra và phân tích, khuyến cáo cho cơ sở hiểu về tác hại của việc thu mua lá nhàu. Việc mua bán lá nhàu đã diễn ra trên diện rộng cả trong và ngoài địa phương, kể cả tỉnh lân cận nên cán bộ Nông nghiệp được định hướng tuyên truyền, khuyến cáo người dân để thấy tác hại, không vì lợi trước mắt mà ảnh hưởng lợi ích kinh tế dài lâu.

Việc hái lá nhàu sẽ ảnh hưởng dinh dưỡng, sức khỏe của cây nhàu. Bởi có người hái cả đọt nhàu trong đó có nụ và trái non, lâu dài sẽ ảnh hưởng đến chất lượng và số lượng trái.

Thông tin từ xã Tân Lộc trên địa bàn cho hay thu mua trái nhàu diễn ra trong khoảng thời gian 2 năm nay, gần đây lại rộ lên thu mua lá nhàu tươi nên không ít hộ đã ươm cây giống bán, giá mỗi cây 4.000 – 5.000đ/cây. Hiện nhiều người dân trồng nhàu khắp nơi, tận dụng diện tích quanh bờ ao, vườn tạp, nhiều người từ nơi khác đến thuê đất trồng nhàu trên địa bàn.

Loại cây nhàu hay còn gọi cây giầu, cây ngao, khi trưởng thành cao chừng 6m và thân nhẵn, thường mộc nơi ẩm thấp như bờ sông, bờ suối.

Dân gian truyền lại cho thấy tác dụng của trái nhàu là ngâm rượu uống chữa đau lưng, nhức mỏi.

Trước thực trạng đó, tỉnh Cà Mau đã chỉ thị đến toàn địa phương yêu cầu rà soát, kiểm tra và đánh giá tác động của việc hái lá nhàu bán nhằm ngăn chặn kịp thời, không để ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân.

Chợ truyền thống là nơi người dân tập trung tiêu thụ lượng rau lớn nhất. Tuy nhiên đây lại là điểm thất bại với rau sạch. Không ít các đơn vị cung ứng rau sạch theo tiêu chuẩn Vietgap đã thất bại tại chợ truyền thống khi mở điểm bán tại chợ.

Do vậy, không ít các nhà kinh doanh, sản xuất vẫn luôn trăn trở tìm cách tiếp cận thị trường tiềm năng này nhằm mang sản phẩm sạch đến đông đảo người tiêu dùng tại TPHCM. Một số đơn vị đã cố gắng “bám trụ” bằng nhiều hình thức và đã có những đơn vị đã thành công.

Có mặt tịa khu chợ Thị Nghè (TPCHM), ghé một sạp rau sạch theo tiêu chuẩn ghi nhận, dù mới sáng sớm nhưng sạp rau đã vơi gần hết hàng. Sạp rau nằm trong vô số các quầy hàng khác, không có gì quá đặc biệt, diện tích cũng khiêm tốn, không phô trương nhưng có một điểm ấn tượng đó là kèm đầy đủ thông tin, số điện thoại và đỉa chỉ của nhà vườn cung cấp rau. Người mua có thể liên hệ để đặt hàng và giao tại nhà. Giá rau ở đây hầu như không biến động theo thời tiết hay tác động nào, được niêm yết công khai, minh bạch. Mức giá thành trung bình ghi nhận với loại rau ăn lá dao động ở ngưỡng 36.000đ/kg; các loại quả mướp, bầu, bí giá 25.000đ/kg và giá các loại dưa leo, khổ qua doa động ở ngưỡng 30.000đ/kg.

Trao đổi với chủ sạp hàng rau sạch được biết, chủ hàng đã từng mở ở nhiều chợ tại TPHCM thất bại như tại khu chợ Thái Bình (Quận 1) và chợ Đa Kao (Quận 1). Nguyên nhân thất bại do nhiều yếu tố tác động như giá thành thuê sạp cao, vị trí không thuận lợi để người tiêu dùng tiện mua… Tại khu chợ Thị Nghè đang tồn tại được là do tìm được sạp hàng trống, thuê trực tiếp hợp đồng với ban quản lý chợ nên giá thành hợp lý.

Dù là rau ở quê nhưng thực chất từ vườn rau tới chợ chỉ 35km nên hàng sáng rau được vận chuyển trực tiếp vào chợ. Mỗi ngày sạp rau cung cấp ra chợ từ 40-70kg rau các loại. Mức rau bán ở chợ này chỉ chiếm 1/3 rau mà vườn cung cấp ra thị trường, đa phần là giao sỉ cho đại lý và bán online.

Trước đó đã có không ít dự án phát triển đưa rau sạch đến chợ bằng các cửa hàng cạnh chợ nhưng đa phần đều thất bại dù khách khá đông. Bởi phát triển chuỗi giá trị với mặt hàng rau vô cùng khó khăn do giá trị thấp, lợi nhuận không đủ hàng loạt các chi phí mặt bằng, nhân công… Do vậy nếu lời lãi chỉ có thể bán sỉ hoặc làm mô hình siêu nhỏ, lấy công làm lãi. Người mua hàng vẫn theo thói quen tiện chợ, chỉ cần ngồi trên xe, ghé hàng rau và lấy rau gì là người bán đưa tận tay. Còn nếu chọn rau sạch phải gửi xe, xuống xe và vào cửa hàng chọn cũng mất thêm thời gian.

Chủ một hợp tác xã rau Vietgap tại TPHCM cho hay dù biết thị trường chợ truyền thống vô cùng lớn và tiềm năng nhưng chưa có giải pháp để tiếp cận hiệu quả. Dù đơn vị đã nhiều lần mở các điểm bán lẻ tại chợ nhưng cuối cùng thất bại và đóng cửa vì không thể cạnh tranh với rau trôi nổi hàng chợ.

Việc định hướng và phát triển cây trồng không theo quy hoạch luôn là bài toán nan giải tại nước ta. Không ít những bài học để lại hậu quả nặng nề với nhiều loại cây trồng, nông sản… Bài học về cây cao su tại Thừa Thiên Huế lại lặp lại điệp khúc đó.

Sau những con sốt được giá với loại cây cao su khiến diện tích cây trồng này tăng trưởng “nóng” với diện tích canh tác ngày càng mở rộng. Hàng loạt rừng trồng cây cao su đã được nhân rộng trên khắp nhiều địa bàn thuộc tỉnh Thừa Thiên Huế. Thế nhưng nay cây cao su rơi vào thảm cảnh bị chặt làm củi, lấy gỗ khi chúng không mang lại hiệu quả kinh tế cho người trồng. Dần thay thế chúng là các loại cây keo tràm, sắn.

Đa phần những khu vực mở rộng diện tích cao su rơi vào những địa bàn miến núi như A Lưới, Nam Đông, Phong Điền, Hương Thủy, Hương Trà… đồng loạt tại các địa bàn này người dân đều chặt cao su để chuyển sang các loại cây trồng khác.

Tại khu vực xã miền núi Hồng Hạ thuộc A Lưới, đồng loạt diện tích cao su đều bị chặt ồ ạt bởi giá thu mua mủ cao su xuống rất thấp, không có nhân lực chăm sóc cũng như tiến hành cạo mủ nên không mang lại hiệu quả kinh tế, thấp hơn nhiều so với các loại cây trồng như sắn hay keo .

Chính quyền xã Hồng Hạ chia sẻ, khoảng thời gian 5 năm trở lại đây là người dân trong xã bắt tay vào trồng cao su, cho diện tích lên tới 224ha. Địa phương này có diện tích chuyên canh cao su lớn nhất nhì tỉnh Thừa Thiên Huế.

Tuy nhiên trải qua thời gian tăng trưởng “nóng” diện tích cao su, giờ đây bà con lại ồ ạt chặt đi cao su để thay bằng các loại cây khác như keo tràm, sắn. Loại cây một thời được mệnh danh là “vàng trắng” ở Hồng Hạ giờ đây đã bị “trảm” không thương tiếc, chỉ trong thời gian ngắn 5ah cao su đã bị đốn hạ.

Chính quyền cũng có những vận đồng người dân nên cân nhắc, không nên quá mạnh tay khi đã mất rất nhiều công sức chăm sóc cao su, cần cân nhắc kỹ.

Hiện tại giá cao su xuống khá thấp, chỉ 12.000đ/kg, mức giá này khiến áp lực đè nặng lên người nông dân. Áp lực về khan hiếm nhân lực khiến chi phí thuê nhân công đội cao, áp lực tiền vay ngân hàng đến kỳ thanh toán khiến dù cao su vào giai đoạn trưởng thành nhưng người trồng đã buộc chặt bỏ để lấy đất chuyển sang trồng các loại cây ngắn ngày khác cho hiệu quả kinh tế cao để giải quyết bài toán kinh tế trước mắt, lấy tiền trả nợ ngân hàng.

Chính quyền đã theo dõi chặt chẽ tình hình đốn hạ cao su, tìm hiểu tâm tư nguyện vọng của bà con và động viên bà con ngưng chặt cao su dến tuổi trưởng thành. Loại cây này vẫn đang được xác định là cây chủ lực trong xóa đói giảm nghèo tại địa phương. Những vườn cây cho mủ kém thì có thể làm đơn để tổ chức đánh giá thực trạng và có phương án giải quyết triệt để phù hợp, nhằm mang đến hiệu quả cao, tránh gây tổn thất lãng phí quá trình đã chăm sóc, nuôi dưỡng cây cao su trong thời gian dài.

Những thị trường lớn như thị trường Hoa Lỳ đặt ra những tiêu chuẩn rất khắt khe trong nhập khẩu. Do vậy thời gian tới đây sẽ là thách thức cho các mặt hàng nông sản Việt, đặc biệt là mặt hàng rau quả.

Tiêu chuẩn khắt khe

Theo cơ quan chức năng, những tiêu chuẩn khắt khe trong xuất nhập khẩu vào thị trường Hoa Kỳ nhiều doanh nghiệp của ta chưa nắm bắt rõ. Do đó cần phải tìm hiểu cặn kẽ nững tiêu chuẩn, thủ tục để đảm bảo hoạt động xuất khẩu.

Trong năm 2017, kim ngạch xuất khẩu rau quả nước ta đạt 102.2 triệu USD, chiếm 0.25 tổng kim ngạch xuất khẩu vào thị trường Hoa Kỳ. Và hiện mới chỉ có 5 loại trái cây nước ta được cấp phép chính ngạch vào thị trường khó tính này là vải, nhãn, thanh long, chôm chôm, vú sữa.

Hạn chế các mặt hàng trái cây vào thị trường này bởi nhiều quy định khắt khe. Nước ta hạn chế trong sản xuất và chế biến rau quả, chưa tiếp cận tới hệ thống phân phối trực tiếp và phải cạnh tranh với nền nông nghiệp bảo hộ tại quốc gia này.

Để xuất khẩu rau quả vào thị trường Hoa Kỳ phải thông qua nhiều đạo luật nghiêm ngặt như bảo vệ thực vật, an toàn thực phẩm, chất lượng thực phẩm… Do đó những sản phẩm nhập khẩu đều được giám sát chặt trong các khâu như phát hiện côn trùng, bệnh thực vật có nguy cơ với nền nông nghiệp tự nhiên Hòa Kỳ. Khi đó sản phẩm nhập khẩu cần giấy phép thực vật, giấy phép với đất, sinh vật và các loại giấy phép liên quan khá phức tạp.

Không những thế luật an toàn thực phẩm còn quy định sản phẩm xuất khẩu cần có đăng ký cơ sở và có người đại diện tại đất nước này. Cứ 2 năm phải đăng ký lại một lần để cấp mã số hợp lệ mới.

Chi phí sẽ đội cao

Nếu tuân thủ đủ chỉ tiêu nghiêm ngặt của thị trường Hoa Kỳ, chi phí doanh nghiệp sẽ đội lên cao. Do đó đây sẽ là thách thức lớn với các đơn vị xuất khẩu muốn xâm nhập thị trường này. Mọi chi phí sẽ tăng cao, trong khi đó điều kiện nuôi trồng thực tiễn sản xuất trong nước khó có thể đáp ứng. Chúng ta chưa có nững khu vực chuyên canh, ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp để đảm bảo những tiêu chuẩn khắt khe từ những thị trường nhập khẩu khó tính, khắt khe.

Các mặt hàng xuất khẩu sang nước này phải được xử lý và hoàn thiện các biểu mẫu. Sản phẩm phải có giấy kiểm dịch và kiểm tra về mức độ an toàn thực vật, các tiêu chuẩn sâu bệnh nghiêm ngặt nhằm tránh lây lay dịch bệnh đến các sản phẩm tự nhiên trong nước tại quốc gia đó.

Khi đã nắm bắt chặt chẽ quy định của thị trường khó tính Hoa Kỳ sẽ cho chúng ta định hướng từ khâu sản xuất để đáp ứng tiêu chuẩn đó. Khi xâm nhập được thị trường khó tính này thì hàng hóa của chúng ta sẽ như được cấp giấy thông hành vào các thị trường khác. Sẽ giúp chúng ta thành công trong xuất nhập khẩu nông sản, hoa quả.

Tính đền tháng 5.2018, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của nước ta vào Hoa Kỳ tăng 10.18%, đạt 17/.64 tỷ USD so với năm trước. Những tín hiệu tăng đáng mừng này đang mở ra triển vọng, cơ hội cho xuất khẩu nông sản nước ta.

Bình Thuận – thủ phủ của thanh long trong suốt nhiều năm qua người trồng thanh long nơi đây trải qua nhiều cảm xúc, cung bậc thăng trầm. Thế nhưng chưa bao giờ điêu đứng như hiện nay khi thnah long rơi vào thảm kịch rớt giá thê thảm, chỉ 500 – 1.000đ/kg mà không có người mua, nhiều hộ trồng thanh long đã phải chặt bỏ đi.

Rẻ như cho vẫn không ai mua

Chặt toàn bộ những trái thanh long chín trên cây, đành ngậm ngùi ủ làm phân bón cho cây chuẩn bị niên vụ mới, bà Tài – Hàm Thuận Nam (Bình Thuận) chia sẻ. Vừa tuần trước thôi, khi thanh long rộ đỏ, loại trái đẹp còn có giá 2.000đ/kg nhưng cuối vụ rớt giá chỉ còn 500đ/kg mà thương lái cũng không mua. Không thể để trái làm hư cây nên bà Tài chặt hết trái chín. Vụ này là vụ gia đình bà thua lỗ nặng nề khi thu hoạch được chừng 3 tấn trái trên 900 trụ thanh long nhưng chỉ thu được 2.8 triệu đồng. Niên vụ trước bà còn bán được mức giá 13.000đ/kg nhưng nay đã rớt giá thê thảm.

Hồi đầu vụ, giá thanh long thấp nên nhiều hộ đã neo trái chờ giá cao nhưng càng ngày giá càng rớt thê thảm, người mua cũng không có nên đều phải chặt hết.

Ông Tùng (Hàm Thuận Nam) cũng trong tình cảnh tương tự khi gia đình ông có 2.000 trụ thanh long. Cuối vụ vườn nhà ông thu hoạch 3 tấn trái, hồi đầu tháng 10, ông còn bán được giá 1.500đ/kg nhưng nay còn khoảng 1 tấn trái mà không có người thu mua, ông phải chặt bỏ.

Rất nhiều nhà vườn lâm vào thảm cảnh tương tự khi thanh long bán không được, chi phí đầu tư lớn, khắp nơi trên các tuyến đường, góc vườn là la liệt thanh long bị đổ bỏ. Hậu quả không chỉ nhà vườn gánh chịu mà cả vựa thanh long không kịp tiêu thụ cũng phải đổ la liệt thanh long.

Chị Hiền, một đại lý chuyên thu mua thanh long tiêu thụ trên địa bàn chia sẻ, kho chứa quá đầy, vựa phải ngưng thu mua và đồng thời phải đổ cả tấn thanh long vì không kịp tiêu thụ.

Số phận thanh long thê thảm do đâu?

Trước nay khi nông sản rơi vào tình trạng rớt giá thê thảm thì nhiều người cho rằng do phía Trung Quốc ngưng thu mua. Tuy nhiên với thực trạng thanh long hiện nay thì hoàn toàn không phải như vậy, thị trường Trung Quốc vẫn thu mua. Vậy nguyên nhân khiến số phận thanh long rớt giá thê thảm do đâu? Có nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng này nhưng chủ yếu là do cung vượt cầu. Hiện không chỉ Bình Thuận mà nhiều tỉnh thành khác cũng tăng diện tích trồng thanh long. Hơn thế vụ này thanh long hàng mùa ra hoa tự nhiên và thanh long kích điện đều cùng dịp thu hoạch nên càng khiến sản lượng thanh long tăng cao.

Phía Trung Quốc cũng đã trồng thanh long, chỉ có vào mùa lạnh thì hàng Trung Quốc khan hiếm. Và qua dịp lễ trung thu và quốc khánh Trung Quốc nên lượng hàng cũng tiêu thụ chậm hơn khiến giá thanh long giảm.

Đại diện Sở Nông nghiệp tỉnh chia sẻ, toàn tỉnh có trên 27 ngàn ha cây thanh long. Vào năm trước, thời điểm thu hoạch này thanh long còn đạt mức giá trên 20.000đ/kg. Người trồng thường có tâm lý giữ hàng cuối vụ để hy vọng giá cao. Nhưng do năm nay ùn ứ quá nhiều khiến thanh long đảo chiều rớt giá thê thảm vì hàng tồn quá nhiều. Các đơn vị thu mua cũng không đủ kho lạnh để trữ hàng nên ngưng mua khiến giá thanh long càng giảm sâu.

Nhiều tỉnh lân cận như Long An, Tiền Giang cũng vào vụ thu hoạch thanh long nên cũng ảnh hưởng đến giá thanh long tại Bình Thuận. Cùng thời điểm, phía Trung Quốc nghỉ lễ quốc khánh 10 ngày từ 1/10/2018 nên càng khiến việc thông quan khó khăn, thương nhân ngừng hoạt động kinh doanh nên thanh long càng gặp khó.

Suốt thời gian dài gần đây, giá heo hơi tăng mức kỷ lục, tín hiệu đáng mừng cho người nuôi heo. Tuy nhiên thời điểm hiện tại gia heo nhảy múa, nơi giảm, nơi tăng khiến người nuôi “toát mồ hôi”, không biết nên xuất hay nên giữ và có nên tiếp tục tái đàn hay không.

Anh Chính (Ninh Bình) chia sẻ, trong tháng 9 vừa qua, giá heo liên tục biến động, đạt giá cao nhất 54.000đ/kg nhưng hiện giảm 1.000 – 2.000đ/kg. Suốt hai năm qua, giá heo tăng giảm thất thường khiến người chăn nuôi không khỏi phấp phỏng đứng ngồi không yên.

Khu vực Hưng Yên cũng rơi vào tình cảnh tương tự, hiện mức giá cũng giảm 1.000đ/kg. Nhiều khu vực Thái Bình, Tuyên Quang… tại miền Bắc mức giá heo cũng giảm 1.000 – 2.000đ/kg.

Anh Văn ( Hưng Yên) cho hay khi giá lợn nhích lên thì mọi chi phí khi gần xuất bán cũng tăng lên như chi phí thức ăn, thuốc thú y, nhân công lao động… Giá con giống càng tăng mạnh từ 700.000 – 800.000đ/con lên gấp đôi. Trong khi chăn nuôi như một canh bạc, không thể nói trước được điều gì cũng như không thể định giá khi xuất bán trong lứa nuôi, tất cả phụ thuộc vào may mắn, phụ thuộc vào giá thương lái mua nên vừa nuôi vừa lo.

Tại khu vực miền Trung – Tây Nguyên, giá heo hơi cũng ghi nhận giảm, từ 1.000 – 2.000đ/kg. Khu vực Hà Tĩnh, Quảng Bỉnh, Nghệ An, giá heo hơi giảm 1.000đ/kg.

Những khu vực Đông Nam Bộ giá heo duy trì mức từ 49.000 – 54.000đ/kg. Riêng khu vực miền Nam giá heo lại tăng 500 – 1.000đ/kg và riêng Đồng Nai giá heo giảm.

Anh Luật (Nam Định) chia sẻ, hiện lợn giống tăng lên 1.6 triệu đồng/con. Tính chi phí thức ăn đến khi lợn đạt 1 tạ khoảng 2.5-2.6 triệu đồng. Tính ra mất khoảng 4.2-4.3 triệu đồng/con lợn. Chưa tính chi phí thuốc, điện nước, công chăm và đặc biệt là rủi ro nếu không may dịch bệnh.

Với những chi phí đó, nếu khi xuất chuồng mức giá không được như thời điểm hiện nay thì người nuôi càng chịu rủi ro lớn hơn.

Anh Luật cũng đưa ra phân tích, giá lợn hơi chững lại thời điểm này chính là cnar tỉnh cho người nuôi tỉnh táo hơn để cân nhắc kỹ trước khi vào đàn để phục vụ dịp Tết cuối năm.

Vừa qua, cơ quan chức năng đã ra quyết định tạm dừng nhập khẩu thịt lợn Hungary và Ba Lan. Nhằm ngăn ngừa dịch tả Châu Phi có nguy cơ xâm nhập vào nước ta nhằm đảm bảo an toàn sức khỏe cộng đồng. Hiện dịch tả đã xuất hiện tại hai quốc gia này.

Với quyết định tạm dừng nhập khẩu thịt lợn này, giá thịt lợn trong nước hoàn toàn không bị ảnh hưởng. Mức giá lợn hơi vẫn duy trì ổn định, phía Bắc dao động từ 50.000 – 51.000đ/kg. Khu vực miền Nam giá thịt heo dao động từ 51.000 – 52.000đ/kg và miền Trung có ngưỡng thấp nhất, trung bình từ 49.000 – 50.000đ/kg.

Sau cú trượt giá kỷ lục cuối năm 2017 khiến người nuôi cảnh giác đề phòng thì hiện nay nguồn cung thịt lợn đã dồi dào, ổn định do nhiều nơi đã tái đàn. Dự kiến nguồn cung thịt lợn cuối năm tiếp tục tăng, tổng nguồn cung thịt lợn cuối năm có thể tăng 2%.

Tuy nhiên người nuôi cũng cần cân nhắc thận trọng, không nên tái đàn ồ ạt sẽ gây nguồn cung dư thừa khiến giá thịt heo biến động khó lường.

Đi theo lối mòn xưa cũ trong sản xuất các sản phẩm nông sản không còn hợp với xu thế thị trường, cần có những đột phá, đổi mới, đặc biệt với các sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao.

Sức cạnh tranh trên thị trường hiện nay vô cùng khốc liệt trong bối cảnh nền kinh tế mở. Càng những thị trường lớn càng khó tính, đòi hỏi khắt khe với sự đổi mới. Không chỉ đi theo lối mòn truyền thống mà cần sáng tạo. Đơn cử như với nghề trồng rau các loại rau phổ biến truyền thống như rau lang, rau muống, rau dền… được trồng phổ biến đã không còn mang đến giá trị kinh tế cao mà cần có những sản phẩm mới.

Tại Quảng Ngãi, việc bà con mạnh dạn đưa giống cây măng tây vào trồng là hành động đáng hoan nghênh. Sản phẩm mới này khác biệt hoàn toàn so với các sản phẩm truyền thống nên tiêu thụ tốt và bán chạy.
Người tiêu dùng cần được tiếp cận dần dần với sản phẩm nông sản mới. Bởi khẩu vị của mỗi người, mỗi vùng miền sẽ phù hợp với hương vị nông sản nên cần để họ tiếp cận dần dần. Khi người tiêu dùng đã quen và thích nông sản đó như đã “nghiện” không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày như rau xanh truyền thống thì sản phẩm đã xác định được đầu ra. Giá trị của sự khác biệt luôn cẩn đảm bảo có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, mới lạ vị, ngon miệng và đảm bảo sức khỏe cho người dùng.

Với nông sản chuối Laba Lâm Đồng xuất Nhật cũng chính là sự khác biệt tạo nên giá trị, tín hiệu đáng vui với nông sản Việt. Loại chuối này dù đã có thời lừng lẫy là “chuối tiến vua” nhưng hầu như bị lãng quên. Chỉ đến khi sản phẩm này được chuyên gia Nhật phát hiện, khảo sát và thị trường Nhật chấp nhận nhập chuối Laba thì đã mở ra cơ hội đổi đời cho bà con nông dân nơi đây.

Qua đó cho thấy, khác biệt cho giá trị nông sản tiếp cận được người dùng người nông dân không thể một mình thực hiện mà cần có sự vào cuộc của nhà khoa học, của chuyên gia, của người làm thị trường trên toàn cầu.

Khi giá trị của sự khác biệt được khẳng định thì bất kỳ thị trường khắt khe, khó tính nào cũng không từ chối. Từ đó mang đến lợi ích to lớn cho người sản xuất chính là bà con nông dân. Như tế bài toán về điệp khúc nỗi khổ của nông dân muôn đời mới có thể được cải thiện. Sẽ tránh khỏi thực trạng “được mùa mất giá, được giá mất mùa” hay thực trạng “giải cứu” phổ biến triền miên hiện nay.

Đặc biệt trong bối cảnh công nghệ 4.0, việc tìm ra khác biệt tạo nên giá trị mới là chìa khóa để nông sản Việt vươn tầm quốc tế. Và việc tiếp cận này không phân biệt vùng miền lãnh thổ, kể cả những vùng núi nghèo nhất cả nước sẽ vươn lên nếu khai thác đúng tiềm năng, giá trị của nông sản.

Với những sản phẩm hàng ngày chúng ta tưởng chừng khó có thể có sự khác biệt nào nhưng khi chú tâm, phân tích kỹ lưỡng sẽ đưa ra chuỗi giá trị lợi ích không ngờ, thu hút người tiêu dùng khso tính, khắt khe. Do đó cần loại bỏ cách làm truyền thống, có sự đột phá, đổi mới trong phát triển nông nghiệp theo hướng phát hiện chuỗi giá trị khác biệt tiếp cận thị trường để thành công.

Nghe có vẻ nghịch lý khi giá sắn tăng, người dân phải là người vui mừng nhất nhưng lại lâm cảnh khốn khó, đó là thực trạng mà người trồng sắn Quảng Trị đang gặp phải khi đối mặt với nạn trộm sắn hoành hành.

Sau thời gian dài trạm đáy, giá sắn tươi tại Quảng Trị đang bất ngờ tăng mạnh nhưng người dân khoogn có sắn bán cho nhà máy và nạn trộm sắn gia tăng.

Huyện Hướng Hóa, Đakrông là hai khu vực trồng sắn chủ lực với tổng diện tích đạt 7.500ha, cho thu hoạch chừng 150.000 tấn mỗi năm. Thế mà thời điểm này đang vào mùa nhưng người dân lại không có sắn tươi để bán cho nhà máy nghe tưởng chuyện đùa.

Chỉ tay về phái rẫy sắn non trễ vụ, ông Tiếp (Hướng Hóa) chia sẻ đầy luyến tiếc khi thời điểm này giá sắng đang tăng hiếm hoi, lên 3.000đ/kg nhưng không có sắn để bán. Mỗi ha giờ chỉ cần năng suất 15 tấn là người trồng có 40 triệu đồng bỏ túi, nghĩ mà thấy tiếc.

Ông Tiếp chia sẻ, đã nhiều năm sắn rơi vào thực trạng giá rớt thê thảm, chỉ 1.200đ/kg nên người dân phá rẫy, trồng cây khác. Thời điểm cuối năm 2017 – 2018, giá sẵn nhích lên 2.500đ/kg nhưng người trồng vẫn chưa mặn mà bởi sợ giá lên cao rồi nhanh chóng rớt nên bán tháo khiến hầu như không còn sắn gối đầu để bán. Cùng với đó nhiều trở ngại đến với người trồng sắn năm nay như thời tiết khắc nghiệt, nhân lực ít do bỏ đi làm việc khác nên giá nhân công cai, đất đai bạc màu và thời điểm thu hoạch muộn….

Do đó không có nguyên liệu sản xuất, nhà máy chế biến sắn trên địa bàn hoạt động cầm chừng dù giá tinh bột sắn trên thế giới đang tăng, làm đến đâu bán hết đến đó.

Tuy nhiên để khôi phục sự “nhộn nhịp” trong mua bán sắn như trước sẽ thật khó bởi chính quyền địa phương tuy coi cây sắn là chủ lực nhưng không khuyến khích mở rộng diện tích nên nếu không thay đổi thì sản lượng sắn ngày càng giảm.

Cùng với đó người dân trồng sắn nơi đây gặp phải thực trạng khốn khó khi nạn trộm sắn hoành hành. Các hộ nông dân phải thay phiên nhau ra rẫy trông sắn. Tại xã A Dơi có 600ha sắn nhưng có 20 vụ trộm sắn trong tháng 9, có hộ gia đình trình báo mất trộm cả chục tấn sắn. Trộm không chỉ rình để nhổ sắn mà khuân luôn bao sắn đã dỡ nhưng chủ nhân chưa kịp chuyển đi. Dù sắn non chưa đến kỳ thu hoạch cũng bị nhổ. Trộm sắn chỉ bới đất lấy củ rồi lại lấp nguyên nên không nhìn kỹ cứ tưởng sắn vẫn phát triển bình thường.

Trộm sắn khiến nhà máy cũng điêu đứng khi người dân dến kêu than rồi cả chục ha sắn trồng thử nghiệm công nghệ cao của nhà máy cũng tan hoang vì trộm.

Bọn trộm lấy sắn về bán nhỏ lẻ cho tạp hóa ven đường, doanh nghiệp đã kiến nghị chính quyền vào cuộc với đề xuất cấm các tạp hóa mua lẻ để không tiếp tay cho trộm.

Đại diện công an khu vực chia sẻ đã nắm được thực trạng trộm sắn nhưng gặp khó trng khâu xử lý vì đa phần là trẻ em. Khi có người thì chúng vờ đang đi bắt dế nhưng khi không có người thì chúng lấy trộm. Mỗi lần chỉ lấy ít kiếm vài chục nhưng liên tiếp gây ức chế cho người lao động. Đại diện này chia sẻ cũng đồng tình với biện pháp không thu mua sắn lẻ để lấy trộm cũng không biết bán cho ai thì hết trộm.

Lại một niên vụ mía đường rớt giá thê thảm, người trồng mía, người làm mía quay cuồng trong bĩ cực khi nguồn cung dư thừa, giá đường hạ thấp.

Nguồn cung dư thừa

Cơ quan chức năng cho hay, niên vụ 2017 – 2018, cả nước thu mua chế biến được gần 1.5 triệu tấn đường, tăng hơn 200 tấn so với vụ trước.

Tính đến giữa tháng 8, đường tồn kho trong cả nước tăng cao do đường tiêu thụ chậm khiến nguồn cung dư thừa lên đến trên 570.000 tấn.

Giá bán đường cũng giảm mạnh chạm đáy thấp nhất trong nhiều năm qua. Đầu vụ giá đường giảm trong ngưỡng 14.000đ/kg nhưng giữa vụ xuống 12.000đ/kg và cuối vụ chỉ còn 10.000đ/kg. Mức giảm này được đánh giá là duy trì vì thị trường thế giới cũng không khả quan. Doanh nghiệp sản xuất mía đường rơi vào thực trạng khó khăn.

Nguyên nhân gây ra thực trạng đường giảm giá mạnh bởi thị trường  thế giới nguồn cung tăng mạnh so với nhu cầu dùng nên giá cũng giảm mạnh. Đường trogn nước giảm sức cạnh tranh, tiêu thụ chậm nên tồn kho lớn.

Bên cạnh đó nguyên nhân đáng nói là đường lỏng đang thâm nhập thị trường ngày càng lớn đã tạo ra sức cạnh tranh với đường từ mía. Quản lý buôn lậu đường chưa đạt hiệu quả, giá rẻ, khó kiểm soát đã khiến doanh nghiệp chân chính khó cạnh tranh.

Đại diện hiệp hội Mía đường cho hay thực trạng nhập lậu đường nhức nhối, công khai, đường lậu tràn lan, thay chỗ cho đường trong nước.

Đường nhập lậu vùng biên thấp hơn nhiều so với đường nội địa, tiêu thụ chậm nên công ty phải hạ giá bằng đường lậu để đẩy tiêu thụ, giảm tồn kho thế nhưng vẫn chậm.

Cần có chính sách hỗ trợ

Trước tình hình giá mía đường giảm trên thị trường, các chuyên gia dự báo niên vụ tới cũng không mấy khả quan, nguồn cung vẫn dư thừa và giá đường có thể vẫn tiếp tục giảm khó phục hồi. Do vậy các nhà sản xuất cần có kế hoạch sản xuất, tiêu thụ hợp lý.

Các nhà máy cần có chiến lược kiểm soát xây dựng phát triển vùng nguyên liệu với lợi thế tương ứng. Hình thành khu chế biến công nghiệp, sản xuất tại vùng nguyên liệu.

Địa phương cũng cần có những quy hoạch theo hướng chuyên canh tập trung, đưa cơ giới hóa vào đồng ruộng, đầu tư tưới tiêu chuyên nghiệp, sử dụng giống có triển vọng, liên kết vùng để tạo ra những cánh đồng cho năng suất cao, chất lượng tốt để hạ giá thành sản xuất nhằm nâng cao sức cạnh tranh.

Đồng thời, trong những hội nghị sơ kết, cơ quan chức năng cần kiến nghị Chính phủ có những chính sách ưu đãi đặc thù riêng với ngành mía đường để đảm bảo người sản xuất được hỗ trợ. Cùng với đó cần có các trung tâm nghiên cứu giống để tạo ra các giống lai tạo năng suất, hỗ trợ người nông dân.

Cơ quan chức năng cần là cầu nối kết nối giữa sản xuất, chế biến đường đến thị trường nhằm giảm chi phí, tăng sức cạnh tranh.

Quan trọng nhất kiến nghị Chính phủ cần có biện pháp mạnh, kiểm soát chặt buôn lậu đường, giảm thuế cho ngành đường để tháo gỡ khó khăn, đảm bảo bảo vệ ngành đường trong nước.

Ngân hàng cũng cần hỗ trợ vốn tối đa ưu đãi cho doanh nghiệp đường như lãi suất thấp, giãn trả nợ, tăng vốn lưu động để doanh nghiệp đường vượt qua thời đoạn khó khăn như hiện nay.

Hành tím rớt giá thê thảm, giá giảm bằng một nửa, thậm chí chỉ bằng 1/3 vụ trước khiến người trồng hành Ninh Thuận lâm cảnh khốn cùng. Đã vậy, thương lái còn không buồn thu mua.

Về thủ phủ trồng hành tím lớn nhất tại Ninh Thuận – xã Nhơn Hải, nơi đây bà con trồng hành tím nhiều nhất tỉnh, trong diện tích 40ha với hai vụ một năm. Diện tích này còn khiêm tốn so với những niên vụ trước do tình hình thời tiết khắc nghiệt, tổng diện tích trồng hành của xã lên tới 160ha.

Thời điểm này, hành đã vào vụ thu hoạch khi trên 50 ngày tuổi nhưng giá hành đang rớt thê thảm khiến các hộ trồng hành vô cùng lo lắng, hơn thế thương lái giờ đây cũng không mặn mà như trước, không đến thu mua.

Làm phép toán với mồi sào hành bà con nơi đây trồng, đầu tư khoảng 350kg hành giống với năng suất đạt 1.8 tấn/sào/vụ.

Ông Hải, một nông dân trồng hành tại địa bàn chia sẻ, gia đình ông vụ này trồng 4 sào hành, đầu tư chi phí hơn 60 triệu đồng. Nhưng giờ vào thời điểm thu hoạch, giá hành tím rớt thê thảm, chỉ còn 12.000đ/kg, gia đình ông thua lỗ nặng, nhổ hành về để ươm giống cho vụ tới.

Cũng trong tình cảnh tương tự, gia đình ông Phong vụ này trồng 1,4 sào hành với vốn đầu tư 20 triệu đồng. Hiện gia đình ông đã thu hoạch ½ diện tích hành nhưng giá rớt thê thảm, gia đình ông quyết định chịu lỗ không bán mà nhổ hành cất giữ, chờ giá thị trường tăng mới bán.

Ông Phong buồn rầu cho hay, giá hành rớt thê thảm, chỉ 10.000đ – 12.000đ/kg nên gia đình không có tiền công chăm sóc vụ hành vừa rồi, giờ thu hoạch hành về chờ bán, chỉ mong vớt vát, lỗ ít để đầu tư vụ mới.

Khắp cánh đồng hành trong vùng, nông dân đang lao đao vì hành đến kỳ thu hoạch nhưng thương lái không thu mua. Nếu những năm trước giá hành khô làm giống lên đến 60.000đ/kg và hành tươi nhổ tịa vườn cũng có giá 30.000đ/kg thì nay giá rớt thê thảm một nửa, thậm chí còn không bằng một nửa, mà thương lái cũng không thèm thu mua. Do đó, tính tiền giống má, công chăm sóc cả vụ, trừ chi phí, người nông dân lỗ hàng chục triệu mỗi sào.

Hành là cây trồng chủ lực trong cùng thế nhưng năm nay, toàn xã Nhơn Hải chỉ gieo trồng 40ha hành, giảm hơn những niên vụ trước rất nhiều do hạn hán, thiếu nước. Thế nhưng nghịch cảnh khi diện tích gieo trồng đã giảm mà giá hành còn rớt thê thảm hơn khiến người trồng hành lao đao. Và với nhiều nông sản khác trên địa bàn như ớt, ngò cũng rơi vào tình trạng giá rớt tương tự.

Trao đổi về thực trạng này, chính quyền xã Nhơn Hải cho hay, do hiện hành tím rơi vào tình trạng giá rớt thê thảm bởi trước đây nhiều vùng không chủ động được giống hành đều phải mua hành giống tại vùng. Nhưng nay các địa phương hầu hết đã chủ động được giống sản xuất nên không đến đây mua. Cùng với đó giá thấp, thương lái không mua nên các hộ lại chật vật tìm đầu ra.

Do vậy, chính quyền đang có hướng khuyến cáo cần chuyển dịch cơ cấu cây trồng hợp lý, kết hợp tìm đầu ra cho bà con địa phương.