Author: Kieu Truc

  • Ngành khai thác khoáng sản “trốn thuế”

    Ngành khai thác khoáng sản “trốn thuế”

    Việt Nam là một đất nước được thiên nhiên ưu ái cho một nguồn tài nguyên khoáng sản vô cùng phong phú, hàng năm số lượng khai thác khoáng sản đem lại một nguồn thu rất lớn cho nền kinh tế nước ta

    1

    Hiện nay ta đang sở hữu trên 5.000 điểm mỏ của hơn 60 loại khoáng sản,và hơn hàng nghìn các doanh nghiệp lớn nhỏ khai khoáng trong ngành. Với quy lớn như thế này của ngành, có những thời điểm ngành khoáng sản nước ta như một cơn sốt của nền kinh tế khi mà có hơn 4.200 giấy phép do địa phương cấp ra và hơn 500 giấy phép do Bộ TN&MT cấp.

    Cụ thể theo số liệu báo cáo, năm 2011 số lượng các doanh nghiệp hoạt động trong ngành cũng tăng lên với một tốc độ cao, đạt 2.545 doanh nghiệp. Tuy nhiên cũng chính vì tốc độ tăng nhanh như vậy mà khả năng quản lí của chúng ta còn nhiều hạn chế nên sẽ dẫn đến tình trạng không thể quản lý hay quản lý kém các hoạt động. Điều này gây ra một hậu quả to lớn cho nền kinh tế nước ta là “thất thu ngân sách”

    Bên cạnh đó khoáng sản là một nguồn tài nguyên hữu hạn, với tốc độ gia tăng các doanh nghiệp khai khoáng như hiện nay cùng với việc yếu kém trong khâu quản lý thì chắc chắn đến một lúc nào đó chúng ta sẽ cạn kiệt nguồn tài nguyên khoáng sản. Đây chính là thách thức mà chúng ta phải đối mặt và có cách giải quyết thỏa đáng

    Theo số liệu của Bộ TN&MT cho thấy vào năm 2013 Việt Nam đã khai thác 42,6 triệu tấn quặng sắt, 3 triệu tấn Appatile, 193.000 tấn Mangan và nhiều loại khoáng sản khác với số lượng vô cùng lớn.

    Tuy nhiên vấn đề chúng ta phải lưu tâm là việc số lượng khoáng sản của các doanh nghiệp khai thác hàng năm là rất lớn, tuy nhiên ngân sách thu được từ ngành khoáng sản lại rất thấp. Theo số liệu báo cáo thì năm 2010 doanh thu từ ngành khai thác khoáng sản là 331.000 tỷ đồng, nhưng ngân sách nước ta chỉ thu được 35.700 tỷ đổng. Phải chăng ở đây có sự bất cập nào đó về khâu quản lí trong việc đóng thuế cho ngân sách nhà nước

    Dẫn chứng thêm về vấn đề này, ông Nguyễn Quang Tú, chuyên gia Tổ chức Oxfam, giai đoạn năm 2011-2013 các ngành khai thác khoáng sản Việt Nam chỉ đóng góp cho ngân sách nhà nước từ 0,9-1,1% tổng doanh thu thực của ngành. Cùng với đó là vấn nạn khai thác trái phép khoáng sản, sự yếu kém trong khâu quản lí nên ngành khai khoáng được xem như là một trong những ngành đem lại rủi ro cao trong việc thất thu ngân sách nhà nước.

    Ts Lê Đăng Doanh, chuyên gia kinh tế báo cáo rằng theo số liệu tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Trung Quốc là khoảng 15 tỷ USD, trong khi đó con số của Trung Quốc báo về là 20 tỷ USD. Vậy độ chênh lệch của 5 tỷ USD đi đâu?. Số liệu báo cáo của các mặt hàng khác đều khá là đầy đủ và chi tiết, như vậy có thể khẳng định một lần nữa ngành khai thác khoáng sản Việt Nam có sự thất thu ngân sách.

    Lý giải cho vấn đề yếu kém trong khâu quản lí các chuyên gia cho rằng một phần do hệ thống quản lí của ta hiện nay quá bất cập khi mà có nhiều cơ quan chồng chéo lên nhau.  Hiện tại chịu trách nhiệm chính trong việc quản lí ngành khai thác khoáng sản có 3 cơ quan chính phủ cùng tham gia quản lý tài nguyên khoáng sản: Bộ TN&MT, Bộ Xây dựng và Bộ Công Thương. Bên dưới Bộ công Thương lại là những tập đoàn, tổng công ty phụ trách việc khai thác , sản xuất và tiêu thụ khoáng sản như Tập đoàn Than và Khoáng sản, Tập đoàn Hóa chất Việt Nam, tổng Công ty xi măng,…với những lợi ích từng bên khác nhau. Các tổ chức này sẽ làm việc để đem lại lợi ích chính cho mình và không quan tâm đến mục đích chung, vì thế khi có vấn đề thì sẽ đùng đẩy trách nhiệm cho nhau, cơ quan chức năng khó tìm ra chỗ sai. Nếu vấn đề này không được giải quyết sớm tin chắc rằng con số thất thu của ngân sách nhà nước sẽ càng ngày càng tăng.

    Theo ông Nguyễn Quang Tú, năm 2012 Bộ TN&MT kiểm tra 957 giấy phép khai thác khoáng sản của cac doanh nghiệp địa phương và thấy gần như 50% trong số đó là những giấy phép không hợp lệ. Trong số đó có rất nhiều những giấy phép có số lượng khai thác vượt quá quy mô của doanh nghiệp. Việc quản lí cấp giấy phép quá lỏng lẻo, nó đi theo cơ chế xin-cho, chỉ cần doanh nghiệp nộp đơn xin là cơ quan chức năng đồng ý.

    Cũng theo Gs. Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ TN&MT, cơ chế xin-cho còn diễn ra ở nhiều hình thức khác nhau vì những lợi ích của cá nhân, ảnh hưởng từ các mối quan hệ quen biết với nhau, rủi ro tham nhũng của việc này là rất lớn.

    Ngoài cơ chế xin-cho, cơ chế giám sát thực thi pháp luật ở nước ta còn nhiều bất cập. Các doanh nghiệp được cấp phép khai thác một số lượng khoáng sản nào đó thì luôn luôn khai thức vượt mức con số được phép. Ở một số địa phương những doanh nghiệp không có giấy phép thì ngang nhiên khai thác, khai thác cả những khoáng sản bị cấm,…dẫn đến việc ngân sách thất thu và cạn kiệt tài nguyên.

    Việc nợ đọng thuế cũng gây ảnh hưởng đến ngân sách nhà nước. Gần đây là trường hợp của hai công ty khai thác vàng Phước Sơn và Bồng Miêu nợ ngân sách nhà nước hơn 55 tỷ đồng, công ty TNHH Vàng Phước Sơn nợ hơn 260 tỷ đồng trong khi đó số liệu báo cáo về hai doanh nghiệp này đã khai thác được hơn 700 tỷ đồng. Như vậy có thể thấy được họ đang cố tình muốn trốn thuế.

    Cũng theo bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội tư vấn thuế Việt Nam, nếu cứ để tình hình tự thân vận động như hiện nay khi mà nhà nước ta cho các doanh nghiệp tự kê cai doanh thu và đóng thuế, không có sự quản lí chặt chẽ của cơ quan chuyên trách thì việc thất thu này sẽ không bao giờ chấm dứt.

    Theo các chuyên gia, Việt Nam cần ngăn chặn ngay những hành động làm thất thu ngân sách nhà nước. Không chỉ Việt Nam mà trên thế giới hiện nay cũng có rất nhiều nước đang gặp phải vấn đề này. Cho nên cũng có rất nhiều sáng kiến được đưa ra để giảm bớt vấn nạn,và một trong những phương pháp tốt nhất mà nhiều nước trên thế giới áp dụng là phương pháp EITI.

    Một trong những nước đã áp dựng thành công sáng kiến này là Nigieria, nước này đã lấy lại được hơn 1 tỷ USD mỗi năm sau khi áp dụng nó. Tính tới thời điểm này thế giới có trên 49 quốc gia đã thực thi EITI, trong đó có nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ từ châu Âu, châu Mỹ,..

    Việt Nam cũng là một trong những quốc gia sớm tiếp cận với sáng kiến này, tuy nhiên gần 10 năm sau với lí do nào đó thì nó vẫn chưa được áp dụng.

    Kieutruc

  • Chính sách ưu đãi dành cho các dòng xe công tại Việt Nam

    Chính sách ưu đãi dành cho các dòng xe công tại Việt Nam

    Cuối năm 2015 chính phủ ban hành một số điều khoản và chính sách để phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam, và một trong những chính sách đó là ưu đãi, giảm thuế cho các dòng xe ưu tiên có dung tích xi lanh 1500cc trở xuống, trong khi đó lại áp dụng mức thuế trần cho các dòng xe có dung tích xi lanh cao. Như vậy những chính sách này đã góp phần mở cửa cho thị trường ngành công nghiệp ô tô trong thời gian tới.

    1

    Với cam kết mở của hội nhập trong vòng 10 năm tới chính phủ đã ban hành những cơ chế, chính sách thực hiện chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đến năm 2025, tầm nhìn chiến lược đến năm 2035 và quy hoạch phát triển ngành đến năm 2020. Với tất cả các chính sách này tin rằng trong 10 năm tới Việt Nam sẽ không còn đường lùi mà phải mở toang cửa để hội nhập kinh tế với các nước trên thế giới

    Chính sách sẽ tạo điều kiện phát triển các dòng xe ưu tiên tại Việt Nam như các dòng xe công phục vụ cho việc sản xuất nông nghiệp, nông thôn có sức chở trên 3 tấn, xe chuyên dùng, xe khách tầm chung và tầm ngắn chạy liên tỉnh, xe cá nhân chở người đến 9 chỗ ngồi, kích thước nhỏ, dung tích xilanh từ 1.500cc trở xuống, tiết kiệm nhiên liệu, giá cả phù hợp với người tiêu dùng. Những dòng xe trong diện ưu tiên sẽ nhận được nhiều ưu đãi về thuế trong quá trình sản xuất cũng như thương mại. Ngược lại sẽ đánh thuế cao các dòng xe có dung tích xi lanh trên 3.000cc và phải chịu một số khoản thuế khác như thuế tiêu thụ đặc biệt, phí môi trường,…

    Theo đó chính sách này cũng ưu tiên về nguồn vốn vay tín dụng ưu đãi cho các doanh nghiệp, cơ quan, các nhân tham gia đầu tư sản xuất, mua và sử dụng các dòng xe ưu tiên. Các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh các loại phụ tùng, linh kiện, lắp ráp ô tô cũng được vay ưu đãi. Ngoài ra các doanh nghiệp đầu tư sản xuất có qui mô 50.000 xe/năm và các dự án sản xuất linh kiện, phụ tùng, hộp số, cụm truyền động sẽ được áp dụng các khoản thuế ưu đãi theo quy định của chính phủ. Bên cạnh đó các doanh nghiệp này cũng được hưởng các ưu đãi về đất đai, thuê mặt bằng dành cho các phân xưởng sản xuất.

    Cùng với mục tiêu phát triển thị trường, kích cầu trong nước, các chính sách được ưa đãi cần của chính phủ cần dành cho đúng người và đứng việc. Chính vì vậy, các quy định nêu rõ, các chính sách ưu đãi này chỉ dành cho các doanh nghiệp trong nước sản xuất các mặt hàng xe công.

    Quy định nêu rõ, đối với các hoạt động mua sắm sử dụng vốn ưu đãi của ngân sách Nhà nước, các dự án kinh doanh được nhà nước áp dụng mức thuế ưu đãi, các doanh nghiệp này khi sử dụng các dòng xe ưu tiên phải áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi trong nước với các dòng xe trong nước sản xuất được. Trong trường hợp các doanh nghiệp này áp dụng hình thức đấu thầu quốc tế hoặc nhập khẩu nguyên chiếc thì đương nhiên sẽ không được hỗ trợ các khoản vay ưu đãi từ ngân sách nhà nước.

    Ông Phạm Anh Tuấn – Phó Vụ trưởng Vụ Công nghiệp nặng (Bộ Công Thương) – chia sẻ: những chính sách ưu đãi này là một trong những điểm sáng của cơ chế này so với các quyết định 1168 trước đây. Trên thực tế nếu chính phủ có ưu đãi mức thuế như thế nào đi nữa, nếu doanh nghiệp vẫn không có khách hàng, có thị trường và vẫn phải cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài nhập khẩu vào Việt Nam thì nó cũng sẽ không hiệu quả. Hiện nay nhiều doanh nghiệp sản xuất và lắp ráp ô tô trong nước như Trường Hải ô tô đã làm chủ được công nghệ lắp ráp xe tải nhỏ, xe buýt, xe đa dụng. Tuy nhiên bên cạnh đó thời gian qua có nhiều doanh nghiệp vẫn nhập khẩu xe nguyên chiếc, hay phụ tùng linh kiện giá rẻ của Trung Quốc, gây bức xúc trong dư luận khi sử dụng không đúng nguồn vay ưu đãi của nhà nước. Cũng chính với cơ chế mới này sẽ có thể ngăn chặn được vấn đề trên, tạo điều kiện để các doanh nghiệp cạnh tranh lành mạnh, sử dụng hiểu quả ngân sách nhà nước.

    Nhận định về vấn đề này, chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng đây cũng chính là điểm sàng, vì từ bao lâu nay các doanh nghiệp trong nước tiêu tiền từ ngân sách của nước mình mà không quan tâm đến đây là tiền từ đâu? từ mồ hôi của bao người dân Việt Nam. Họ đóng thuế cho nhà nước cũng mong muốn góp phần phát triển kinh tế nước nhà hơn, thế mà các doanh nghiệp nước ta lại sử dụng số tiền này để phát triển kinh tế cho các nước khác.

    Nếu các doanh nghiệp biết rằng dùng tiền ngân sách mua  các sản phẩm trong nước sẽ kích thích được thị trường, tạo công ăn việc làm cho nhân công, giúp các doanh nghiệp có nhiều khách hàng hơn nữa. Chuyên gia này cũng cho hay nếu chính sách này được áp dụng sớm hơn thì có lẽ nền kinh tế nước ta có thể đã phát triển hơn trước, khi mà năm ngoái số lượng xe công nhập khẩu là hơn 40.000 chiếc. Chỉ cần một nửa số lượng xe công nhập khẩu này là xe trong nước thì nó đỡ phần nào

    Đánh giá về những điều chỉnh trong chiến lược phát triển ngành CN ôtô Việt Nam, bà Phạm Chi Lan cho rằng những điều chỉnh này được đưa ra “quá muộn nhưng muộn còn hơn không” vì từ giờ đến năm 2018 – thời điểm phải mở cửa hoàn toàn – là thời gian hết sức gay gắt, mang tính quyết định đến sự tồn tại của ngành ôtô trong nước. Tuy nhiên, chuyên gia này cho rằng cần xem xét về cách thức phát triển các ngành công nghiệp phụ kiện để tránh lặp lại câu chuyện của ngành dệt may.”Đúng là mở ra cho DN trong nước nhưng theo kiểu đánh đồng đầu tư nước ngoài với DN trong nước thì lại dẫn tới hệ quả người ta tháo dỡ các nhà máy phụ kiện của họ ở nước ngoài và mang sang Việt Nam để hưởng ưu đãi của nhà nước Việt Nam”.

    Kieutruc

     

     

     

     

     

  • Việt Nam thay thế Trung Quốc trở thành trung tâm Công nghiệp thế giới là một điều rất khó

    Việt Nam thay thế Trung Quốc trở thành trung tâm Công nghiệp thế giới là một điều rất khó

    “Khi Hiệp định TPP được ký kết các ngành hàng như Dệt may, Da giày sẽ là những ngành hàng được hưởng lợi trực tiếp từ bản ký kết này, ngoài ra nó còn tạo điều kiện cho Việt Nam trở thành một trung tâm Công nghiệp” một chuyên gia kinh tế hàng đầu nhận định

    Theo đó ông này cũng cho biết thêm, khi TPP được ký kết nó sẽ đem lại rất nhiều lợi ích cho toàn ngành kinh tế nói chung và ngành Công nghiệp nói riêng, chính quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa sẽ giúp cho Việt Nam có thể trở thành trung tâm Công nghiệp của thế giới và các ngành điển hình về mảng sản xuất và giá trị toàn cầu hóa như ngành Dệt may, Da giày,… sẽ được hưởng lợi nhiều nhất. Chuyên gia này cũng cho rằng khi Việt Nam có một sự cải cách như hiệp định cùng với những động lực để thúc đẩy nền kinh tế phát triển thì điều này hoàn toàn có khả năng.

    1

    Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng tại Lễ ký kết để xác thực lời văn Hiệp định TPP.

    Tuy nhiên nhiều ý kiến lại cho rằng Việt Nam thay thế Trung Quốc trở thành trung tâm Công nghiệp của thế giới là một điều cực kì khó có thể xảy ra vì hiện nay việc tận dụng hiệu quả những lợi ích của Hiệp định TPP đã là một bài toán rất khó cho nền kinh tế nước ta.

    Nói với BizLIVE, ông Bùi Ngọc Sơn, Trưởng phòng Kinh tế quốc tế, Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính trị thế giới nhận định: những gì Việt Nam đang có rất khó để “hấp thụ” những cơ hội mà TPP mang lại.

    Ông Sơn cũng cho rằng với trình độ công nghệ của nước ta hiện nay, tay nghề của công nhân còn non yếu cùng với thể chế chính sách, thủ tục hành chính nề hà. Nhiều doanh nghiệp còn lơ mơ chưa hiểu và cũng không chịu tìm hiểu TPP là cái gì? thì ngoài khâu đàm phán là chuẩn bị tốt nhất, còn lại chẳng chuẩn bị gì thì làm sao ta có thể “chui” vào được chuỗi giá trị toàn cầu, làm sao hiểu và tận dụng tối đa những lợi ích mà TPP mang lại chứ nói gì đến việc thay thế Trung Quốc trở thành trung tâm công nghiệp của thế giới.

    Ông Sơn nhấn mạnh, cơ hội mà các hiệp định mang lại cho nền kinh tế mỗi nước là rất lớn, bên cạnh đó nó cũng đi kèm với vô vàn những khó khăn, nếu chúng ta biết tận dụng và sử dụng hiệu quả nó thì đây chính xác là một kho báu

    Tuy nhiên nhìn thực tại “sức” non yếu của các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay, cùng với việc chuyển giao công nghệ còn bất cập thì Hiệp định TPP chính là một thách thức lớn

    Ông Sơn cũng đề cập tới vấn đề chuyển giao công nghệ, nếu chúng ta không siết chặt họ về vấn đề chuyển giao công nghệ thì họ chẳng có gì ràng buộc với chúng ta, nếu họ thích thì có thể giúp nếu không thì thôi. Nếu tỉnh này không ưu tiên họ thì họ lại sang các tỉnh khác với nhiều ưu đãi hơn. Thử hỏi như vậy thì đến bao giờ nền kinh tế nước ta mới lớn mạnh được?

    Cũng vấn đề này, Trung Quốc thì họ lại khác, nếu nhà đầu tư không chịu chuyển giao công nghệ cho các doanh nghiệp thì họ sẽ áp dụng mức thuế cao hơn. Và ngay bản thân các doanh nghiệp Trung Quốc họ cũng chủ động trong việc đưa ra những điều khoản yếu cầu chuyển giao công nghệ trước.

    Nhìn thực tại vào những điều đó thì việc Việt Nam trở thành trung tâm công nghiệp của thế giới là cực kì khó

    Trong khi đó, theo ông Ngô Quý Nhâm, Giám đốc Dịch vụ Tư vấn Chiến lược của Công ty Tư vấn Quản lý OCD, Việt Nam có thể thay thế Trung Quốc để trở thành trung tâm công nghiệp của thế giới thực sự là điều huyễn hoặc.

    Ông Nhâm nói: “Một nền kinh tế mà hơn 98% các doanh nghiệp vừa và nhỏ, vốn tích lũy thấp, hệ thống quản trị còn thấp kém, máy móc, thiết bị, trình độ công nghệ, tay nghề nhân công còn thấp, năng lực marketing – đặc biệt là marketing quốc tế hạn chế như hiện nay thì rất ít doanh nghiệp của chúng ta có thể tận dụng được những lợi ích mà Hiệp định TPP mang lại

    “Chưa kể việc chính sách thuế hà khắt đè nặng lên các doanh nghiệp nội địa, trong khi đó lại áp dụng rất nhiều mức thuế ưu đãi dành cho các doanh nghiệp nước ngoài. Sống sót và cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài đã khó nói gì đến việc tận dụng lợi thế của Hiệp định TPP” ông Nhâm cho biết thêm.

    Kieutruc

     

  • Các công ty Thép Việt Nam đang đứng trước nguy cơ phá sản

    Các công ty Thép Việt Nam đang đứng trước nguy cơ phá sản

    Đầu năm 2016 khối lượng thép nhập khẩu vào Việt Nam đã trên 300 ngàn tấn, với đà nhập khẩu như vậy thì không lâu sau thì trường thép Việt Nam chỉ toàn là thép nhập khẩu, các doanh nghiệp kinh doanh trong ngành sẽ gặp nhiều khó khắn, có thể dẫn đến việc đóng cửa.

    2

    Trong văn bản gửi thủ tướng chính phủ, tổng công ty thép Việt Nam (Vnsteel) đã đưa ra bảng thống kê số lượng phôi thép nhập khẩu vào Việt Nam từ đầu tháng 1 đến nay tăng hơn 300% so với cùng kỳ năm 2014. Đồng thời trong văn bản cũng dự báo về tình trạng khẩn cấp của việc phôi thép giá rẻ sẽ được nhập khẩu vào Việt Nam năm 2016.

    Số liệu cụ thể cho thấy rằng lượng phôi thép nhập khẩu tháng 1/2016 là gần 350 ngàn tấn, trong khi đó lượng thép nhập khẩu tháng 10/2015 chỉ mới có 150 ngàn tấn. Điều này dự báo về một tốc độ gia tăng quá cao của mặt hàng này.

    Trong khi đó giá nhập khẩu phôi thép liên tục giảm từ 312 USD/tấn ( tháng 10/2015) xuống 269 USD/tấn (tháng 1/2016). Điều này cũng lý giải cho việc vì sao số lượng nhập khẩu thép vào Việt Nam lại tăng cao như vậy. Đây sẽ là một yếu tố lớn gây khó khăn và thách thức cho các doanh nghiệp nội địa kinh doanh trong ngành

    Đứng trước tình hình này, công ty Cổ Phần Thép Hoà Phát đã gửi công văn lên thủ tướng chính phủ để khiến nghị, theo đó doanh nghiệp cho rằng với tốc độ gia tăng khối lượng nhập khẩu thép hiện nay thì chắc chắn các doanh nghiệp thép nội địa sẽ gặp nhiều khó khăn, có nguy cơ quay lại thời kỳ khó khăn của ngành 10 năm trước.

    Đứng trước mối lo ngại này, không chỉ riêng các doanh nghiệp mà Tổng công ty thép Việt Nam (VSA) cũng gửi văn bản lên thủ tướng chính phủ về vấn đề này

    Cụ thể trong văn bản công ty nêu rõ, tốc độ nhập khẩu phôi thép tăng nhanh cùng với việc giá của sản phẩm giảm mạnh, nếu chính phủ không có biện pháp ngăn chặn kịp thời thì số lượng nhập khẩu phôi thép vào Việt Nam sẽ tăng từ 4-5 triệu tấn vào năm 2016

    “Với lượng nhập khẩu này, các nhà sản xuất phôi thép của Việt Nam sẽ không chỉ tạm dừng sản xuất hoặc sản xuất cầm chừng như đã xảy ra trong năm 2015, mà thậm chí phải đóng cửa”, văn bản từ (VSA) nêu rõ

    Để giải quyết tình hình này, trong thời gian qua Hoà Phát và 3 công ty thép Công ty TNHH MTV Thép Miền Nam, CTCP Gang thép Thái Nguyên (2 đơn vị thành viên của Vnsteel) và CTCP Thép Việt Ý (chiếm 38,6% tổng sản lượng phôi thép sản xuất trong nước) đã yêu cầu chính phủ áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại đối với mặt hàng phôi thép.

    Đáp ứng yêu cầu ngày 25/12/2015 vừa qua, Bộ Công Thương đã ra quyết định 14296/QĐ-BCT điều tra áp dụng biện pháp tự vệ với mặt hàng phôi thép và thép dài nhập khẩu vào Việt Nam

    Tuy nhiên sau hai tuần đưa ra quyết định điều tra áp dụng biện pháp tự vệ, hàng loạt các công ty trong ngành như CTCP thép Pomina, Công ty liên doanh sản xuất thép Vinausteel, Công ty TNHH Nasteel-Vina, Công ty sản xuất Thép Úc SSE, Công ty TNHH Thép Vinakyoei, CTCP thép Việt Đức, CTCP BCH đã đồng loạt yêu cầu ngưng hoạt động điều tra, không nên áp dụng biện pháp tự vệ thương mại đối với mặt hàng phôi thép trong ngành thép.

    Cũng trong văn bản trình thủ tướng chính phủ, Vnsteel cho biết, mặc dù Bộ Công Thương gửi văn bản yếu cầu các cơ quan chức năng vào cuộc điều tra thông tin liên quan để áp dụng biện pháp phòng vệ nhưng số lượng phôi thép nhập khẩu vào Việt Nam không có dấu hiệu giảm sút mà ngược lại con số này lại càng tăng cao

    Theo ông Nghiêm Xuân Đa Tổng giám đốc của Vnsteel nêu rõ “Nếu tốc độ nhập khẩu phôi thép tiếp tục duy trì thì các đơn vị sản xuất phôi thép trong nước sẽ đối mặt với nguy cơ phải dừng sản xuất và phá sản đồng thời kéo theo nhiều hệ lụỵ khác cho nền kinh tế nước nhà.

    Kieutruc

  • Thách thức của ngành thép Việt Nam trước Trung Quốc

    Thách thức của ngành thép Việt Nam trước Trung Quốc

    Đứng trước sự tấn công ồ ạt của Trung Quốc, nếu ngành thép Việt Nam không có những phương pháp phòng ngự tự vệ thì Việt Nam sẽ gặp phải những khó khăn nhất định trước đối thủ đáng ngờm này.

    1

    Ngành công nghiệp thép Việt Nam

    Theo ông Nguyễn Văn Sưa – Phó chủ tịch Hiệp hội thép Việt Nam (VSA), để chuẩn bị cho những phương án phòng vệ thì vừa qua VSA cùng nhiều doanh nghiệp trong ngành đã kiến nghị lên Bộ Công Thương tiến hành các biện pháp nhằm phản ứng ngăn chặn lại các hành động cạnh tranh không lành mạnh của Trung Quốc vào thị trường thép Việt Nam

    Theo thống kê của Tổng cục Hải quan cho biết năm 2015 kim ngạch nhập khẩu thép (phôi thép và thép dài) của Việt Nam đã lên tới 1,9 triệu tấn , tăng gần 30%, trong đó thép Trung Quốc chiếm hơn 70% khối lượng

    Theo đó ông Sưa cũng cho biết thêm, đứng trước nguy cơ việc Trung Quốc bán phá giá các mặt hàng ngành thép, người lao động ở một số nước Châu Âu đang biểu tình yêu cầu các cơ quan chức năng phải mạnh tay áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại, bảo vệ sản xuất trong nước. Như vậy có thể thấy không chỉ riêng thị trường Việt Nam mà các nước trên thế giới mà đặc biệt là các nước trong khối EU cũng đang đối mặt với thách thức này. Bên cạnh đó ta cũng thấy rằng các nước lớn mạnh ở Châu Âu cũng đang khẩn trương triển khai phương án phòng ngự, vì vậy nếu không muốn gặp khủng hoảng thậm chí là khó có thể đứng vững trên thị trường ngành thép thì Việt Nam phải sớm áp dụng các biện pháp tự vệ.

    Bà Đinh Thị Mỹ Lan – Chủ tịch Hội đồng tư vấn về phòng vệ thương mại, Trung tâm WTO và Hội Nhập – VCCI cho biết, việc áp dụng những phương pháp phòng vệ này phụ thuộc chủ yếu vào toàn bộ các doanh nghiệp hay là các Hiệp hội doanh nghiệp có tư cách đứng đơn có muốn và có năng lực thực hiện các công cụ phòng vệ này hay không, các biện pháp có thể nâng cao hiệu quả sử dụng công cụ phòng vệ thương mại.

    Cũng theo bà Loan, một cá nhân hay một doanh nghiệp đơn lẻ không thể trực tiếp sử dụng công cụ phòng vệ thương mại được, trừ khi doanh nghiệp đó là một tổ chức đại diện cho toàn ngành, do đó để sử dụng được công cụ này thì tất yếu phải có sự đồng thuận của nhiều doanh nghiệp trong ngành, và có sự phê duyệt của Hiệp hội, chính vì thế Hiệp hội doanh nghiệp có vai trò rất quan trong trong việc tăng cường kết nối quan hệ của các doanh nghiệp lại với nhau. Phòng vệ thương mại là công cụ “tập thể” được trao cho các ngành sản xuất nội địa nhằm bảo vệ cả ngành của mình trước những trường hợp cạnh tranh không lành mạnh vì vậy các doanh nghiệp cần biết áp dụng và sử dụng hiểu quả công cụ này.

    Tuy nhiên việc sử dụng công cụ này đòi hỏi phải có một quá trình rõ ràng, các đơn vị hay doanh nghiệp đứng ra kiện trước tiên phải điều tra và thu thập được những thông tin hữu ích hay các thông tin trực tiếp liên quan đến vấn đề để có được những bằng chứng thiết thực. Bên cạnh đó bên đứng đơn kiện cũng phải xác định mình sẽ kiến nghị lên tổ chức bằng biện pháp phòng vệ thương mại gì: Chống bán phá giá, chống trợ cấp, hay biện pháp tự vệ. Để công việc được diễn ra nhanh chóng và hiệu quả các doanh nghiệp cũng phải thuê chuyên gia, luật sư trong nghề để họ am hiểu về vụ việc và có những góp ý hiệu quả, chứ nếu chúng ta chỉ đứng lên tuyên bố và đòi quyền lợi với các cơ quan chức năng liên qua thì chắc chắn sẽ không hiệu quả.

    Nếu không muốn gặp khó khăn hay thất bại trên thị trường trước đối thủ canh tranh không lành mạnh như Trung Quốc thì các doanh nghiệp trong ngành thép Việt Nam phải sớm sử dụng công cụ phòng vệ thương mại.

    Kieutruc

  • “2015” Năm khó khăn của ngành nông nghiệp nước ta

    “2015” Năm khó khăn của ngành nông nghiệp nước ta

    Ở cuộc họp báo cáo kết quả hoạt động cuối năm 2015, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Cao Đức Phát đã nhận định năm 2015 là một năm khó khăn chung cho toàn nền kinh tế mà đặc biệt nổi bậc là ngành nông nghiệp. Chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu và thiên tai nên ngành nông nghiệp phải đối mặt với nhiều thử thách và khó khăn.

    Những thiệt hại mà ngành nông nghiệp nước ta phải gánh chịu do thiên tai như là mất mùa, hạn hán, lũ lụt làm xói mòn đất. Mùa hè thì hạn hán, thiếu nước tưới tiêu, cây trồng khô cằn, mùa lũ thì sạt lỡ đất, nhiều tỉnh phía Bắc và miền Trung bị mưa lũ cuốn trôi hàng ngàn mét ta đất cây trồng. Thời tiết mưa nắng bất thường cũng gây ra ảnh hưởng đến chất lượng nông sản

    Ngoài ra do chịu sự ảnh hưởng của nền kinh tế thế giới, ngành nông thủy sản của nước ta cũng gặp nhiều khó khăn khi mà giá cả và chất lượng của các mặt hàng nông sản chủ lực của nước ta như cà phê, cacao,.. hồ tiêu bị cạnh tranh mạnh mẽ trên thị trường xuất khẩu dẫn đến kim ngạch xuất khẩu toàn ngành giảm mạnh.2

    Cũng theo thứ trưởng Cao Đức Phát, kim ngạch xuất khẩu ngành nông nghiệp của nước ta ở tháng cuối năm là khoảng 2,65 tỷ USD, nâng giá trị xuất khẩu của toàn ngành là 30,14 tỷ USD, trong khi đó kim ngạch xuất khẩu của ngành nông nghiệp năm 2014 ước tình là 30,8 tỷ USD, như vậy năm 2015 đã giảm 2% so với cùng kỳ năm 2014

    Cụ thể sự giảm sút ở các ngành hàng như mặt hàng nông sản chính ước đạt 13,95 tỷ USD, giảm 2,6% so với cùng kỳ năm 2014, giá trị xuất khẩu thuỷ sản ước đạt 6,52 tỷ USD, giảm 16,5% so với cùng kỳ năm 2014; giá trị xuất khẩu các mặt hàng lâm sản chính ước đạt gần 7,1 tỷ USD, tăng 8,2% so với cùng kỳ năm 2014.

    Với đà giảm mạnh từ đầu năm đến nay, kim ngạch xuất khẩu của các mặt hàng nông sản giảm mạnh kể cả các mặt hàng được xem như là chủ lực của ngành nông nghiệp và toàn ngành kinh tế của nước ta như cà phê, hồ tiêu, lúa cũng theo đà đó mà đi xuống, cà phê giảm 28,1% ( trong đó giảm 24,6% về khối lượng và 28,1% về giá trị so với năm 2014) cao su giảm 14,4% ( trong đó khối lượng tăng 6,1%, giá trị lại sụt giảm tận 14,4% so với năm 2014)  gạo giảm 2,9%.

    Với đường bờ biển trải dài từ Bắc tới Nam, được thiên ưu ái vì vậy trước nay ngành nuôi trồng thủy hải sản của nước ta là một điểm sáng trong ngành nông nghiệp. Tuy nhiên không nằm ngoài xu hướng khó khăn của ngành nông nghiệp vì vậy kim ngạch xuất khẩu thủy hải sản chỉ đạt khoảng 531 triệu USD đưa giá trị xuất khẩu tăng 6,53 tỷ USD, giảm 16,5% so với cùng kỳ năm 2014.

    Nhận định chung về tình hình xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trong năm tới  Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn dự báo tình hình khó khăn của toàn nền kinh tế trong đó có ngành nông nghiệp sẽ tiếp tục gặp phải những khó khăn nhất định như năm 2015 và có khả năng sẽ giảm sút hơn nếu chung ta không có biện pháp khắc phục.

    “Tuy nhiên nhờ có thỏa thuận thương mại mới được kí kết nó sẽ tạo động lực cho ta phát triển hơn nữa, điều quan trọng là chúng ta phải biết nâng cao chất lượng sản phẩm, có những sản phẩm thật sự chất lượng và giảm giá thành để ta có thể cạnh tranh với thị trường xuất khẩu trên toàn thế giới” Bộ trưởng Cao Đức Phát nhấn mạnh.

    Kieutruc

  • Việt Nam phát triển hơn Campuchia về ngành dệt may

    Việt Nam phát triển hơn Campuchia về ngành dệt may

    Theo một số thông tin trên thị trường cho rằng kim ngạch xuất ngành dệt may của Việt Nam vào thị trường EU năm 2015 thua kém so với kim ngạch xuất khẩu của Campuchia. Cụ thể là Campuchia đã vươn lên đứng vị trí top 5 trong nhóm thị trường xuất khẩu dệt may của EU.

    Tuy nhiên Hiệp Hội Dệt may Việt Nam(Vitas) cho rằng thông tin đó là không chính xác

    Cụ thể theo Hiệp Hội những thông tin, số liệu được báo cáo trước đó về giá trị kim ngạch xuất khẩu ngành dệt may Việt Nam vào EU là chính xác. Tuy nhiên theo như tiêu đề của bảng báo cáo ghi rõ là thống kê hàng may mặc (HS61 + HS62), trong khi đó thông tin lại có sự nhầm lẫn thành ngành dệt may (bao gồm tổng từ HS 50 – 63).3

    Cũng như vậy Vitas cho biết, năm 2014 ngành dệt may (HS 50-63) Việt Nam xuất khẩu khoảng 2,53 tỷ Euro  vào thị trường các nước EU, tăng trưởng 21,31%, còn năm 2015 là 3,13 tỷ Euro, tăng trưởng 23,9% so với năm 2014. Trong khi đó theo số liệu thống kê thì năm 2015 tổng ngành dệt may (HS 50-63) của Campuchia vào thị trường EU là 2,97 tỷ Euro, tăng trưởng 31,64%.

    Như vậy ta có thể thấy rằng tổng kim ngạch xuất khẩu của ngành dệt may Việt Nam vào thị trường các nước EU vẫn cao hơn Campuchia. Trong khi đó hiện nay Campuchia vẫn đang còn được hưởng mức thuế ưu đãi 0% theo chương trình Everything But Arms (EBA)-GSP của EU dành cho các nước kém phát triển. Trái lại thì Việt Nam đang chịu mức thuế là 9,6% dành cho nước đang phát triển.

    Tuy nhiên chúng ta cũng phải nhìn nhận một vấn đề là tốc độ tăng trưởng ngành dệt may của Campuchia vào các nước EU là rất cao, mặc dù Campuchia gặp những khó khăn nhất định nhưng kim ngạch xuất khẩu năm 2015 tăng 31,64% so với năm 2014. Và Việt Nam chúng ta cũng đã có những bước phát triển so với thời kỳ các năm 2012-2013

    Tại hội nghị cũng nhận định cho rằng nếu xét về tiềm lực, cơ hội cũng như việc Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-EU sẽ được kí kết, phê chuẩn, có hiệu lực thì giá trị xuất khẩu ngành dệt may Việt Nam chắc chắn sẽ nổi trội hơn Campuchia. Hơn thế nữa Việt Nam sẽ hướng đến cạnh tranh với các đối thủ lớn như Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ, Bangladesh và Trung Quốc. Như vậy, Việt Nam khẳng định không thua kém Campuchia trong lĩnh vực xuất khẩu dệt may sang các nước EU.

    Nếu ngành dệt may Việt Nam nổi trội hơn Campuchia thì ngược lại ngành xuất khẩu gạo của nước ta có dấu hiệu thua kém các nước bạn. Theo tổng cục hải quan, năm 2015 Việt Nam xuất khẩu 6,586 triêu tấn gạo với kim ngạch 2,803 tỷ USD, tăng về số lượng nhưng lại giảm về giá trị.

    Theo dự báo của VFA, xuất khẩu gạo Việt Nam năm 2016 sẽ gặp những khó khăn nhất định từ môi trường, thiên tai, hạn hạn xảy ra trên cực rộng, nạn xâm nhập mặn đang xảy ra ở đồng bằng Sông Cửu Long cùng với sự cạnh tranh gây gắt từ những nước phát triển về xuất khẩu gạo trên toàn thế giới như Thái Lan, Ấn Độ, Pakistan hay các nước đang có tiềm năng về mặt hàng này như Campuchia, Myanmar.

    Hiện nay một trong những thị trường xuất khẩu gạo lớn mạnh của Việt Nam là Trung Quốc. Theo ông Bùi Huy Hoàng, tham tán thương mại thương vụ của Việt Nam tại Trung Quốc báo cáo, hiện nay Việt Nam chiếm hơn 54% thị trường nhập khẩu gạo tại Trung Quốc. Tuy nhiên Việt Nam đang đối mặt với khó khăn là phải cạnh tranh với “hiện tượng” Campuchia.

    Theo số liệu từ văn phòng Thư Ký dịch vụ, Campuchia chỉ mới bước chân xâm nhập vào thị trường, gạo của Trung Quốc và đã gặt hái được những thành công nhất định, trong 7 tháng đầu năm 2015 Campuchia xuất khẩu 312.300 tấn gạo sang Trung Quốc, tuy con số này chỉ bằng 1/10 khối lượng của Việt Nam nhưng nó cũng cho thấy tốc độ tăng trưởng lớn mạnh (tăng 53%) so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi đó tốc độ tăng trưởng của Việt Nam lại có dấu hiện giảm sút

    Hơn thế nữa, xét trên cả quá trình Việt Nam đã tham gia vào thị trường xuất khẩu gạo được hơn 20 năm, trong khi đó Campuchia chỉ mới bước chân vào thị trường này khoảng được 5 năm. Thế nhưng hiện nay mặt hàng gạo của Campuchia đã có mặt trên 53 quốc gia và vùng lãnh thổ, len lỏi được vào cả những thị trường khó tính như Mỹ và EU. Thị trường gạo của EU chiếm hơn 60% khối lượng xuất khẩu gạo của Campuchia.

    Trong khi đó Việt Nam chúng ta sau 20 năm vẫn còn quanh quẩn ở các nước trong thị trường Châu Á và Châu Phí có thu nhập thập.

    Đây cũng là vấn đề cần phải được đặt ra những cuộc họp để sớm được giải quyết và sớm có những biện pháp cũng như cải cách giúp ngành gạo Việt Nam nói riêng và toàn ngành kinh tế nước ta nói chung.

    Kieutruc

  • Những thay đổi trong chính sách để phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam

    Những thay đổi trong chính sách để phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam

    Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa ban hành những chính sách cũng như cơ cấu nhằm phát triển ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam như chính sách giảm thuế cho các dòng xe ô tô gia đình, ưu đãi về thuế, đất đai cũng như các khoản vay tín dụng nhằm phát triển hoạt động kinh doanh cho ngành công nghiệp ô tô

    1

    Các chính sách này ban hành nhằmphát triển mục tiêu kinh tế dài hạn của ngành trong vòng 10 năm tới (2025) cùng với tầm nhìn sẽ đưa ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam ngang tầm với các nước trong khu vực Châu Á vào năm 2035. Để đáp ứng các mục tiêu đó chính phủ ta đã cho ban hành các chính sách như sau:

    Ưu đãi về thuế, đất đai

    Điểm nổi bật trong Quyết định 229/QĐ-TTg ký vào ngày 4-2-2016 là ưu đãi về thuế và đất đai áp dụng cho các doanh nghiệp kinh doanh trong ngành

    Đối với các doanh nghiệp trong nước sản xuất các loại linh kiện, động cơ phụ tùng, hộp số đáp ứng chất lượng sử dụng sẽ được hưởng lợi về thuế, cụ thể nó sẽ được áp dụng mức thuế sàn trong ngành.

    Những loại hàng hóa được nhập khẩu để tạo ra các loại tài sản cố định cho các dự án sản xuất linh kiện, phụ tùng cho xe ô tô, các dự án nhà máy tại các khu công nghiệp, khu kinh tế, khu công nghệ cao được hưởng các loại thuế ưu đãi theo quy định của pháp luật ban hành

    Đối với thuế thu nhập doanh nghiệp, các doanh nghiệp có qui mô và nhu cầu phát triển để sản xuất số lượng lớn các sản phẩm trên 50.000 xe/năm sẽ được chính phủ xem xét và có những chính sách miễn trừ thuế thu nhập và có các chính sách ưu tiên khác

    Các dự án đầu tư cho các nhà máy sản xuất linh kiện và phụ tùng được ưu đãi về các khoản thuế về đất đai theo quy định về pháp luật công nghiệp hỗ trợ. Các dự án có quy mô đầu tư lớn về các dòng xe ưu tiên và các bộ phận động cơ, hộp số sẽ được nhà nước xem xét ưu đãi hoặc miễn giảm thuế thuê đất đối với từng trường hợp cụ thể

    Riêng đối với thuế thu nhập đặc biệt (TNĐB) sẽ nghiên cứu và điều chỉnh mức thuế TNĐB đối với các dòng xe 9 chỗ trở xuống theo hướng phân chia từng dòng nhỏ hơn có các khoản thu khác nhau. Ngoài ra đối với dòng xe ưu tiên tiêu dùng có dung tích xi lanh nhỏ sẽ được giảm thuế để khuyến khích sử dụng, trái lại các dòng xe có dung tích xi lanh cao sẽ bị áp mức thuế cao hơn

    Hỗ trợ tín dụng, kích cầu, phát triển thị trường

    Một điểm đáng chú ý trong quyết định 229/QĐ-TTg ký vào ngày 4-2-2016 là các doanh nghiệp trong nước đầu tư sản xuất dây chuyền máy móc trang thiết bị động cơ và linh kiện lắp ráp ô tô sẽ được nhận ưu đãi hỗ trợ vay các khoản vay tín dụng của nhà nước từ ngân hàng phát triển Việt Nam

    Các doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu trong sản xuất, xuất khẩu linh kiện, phụ tùng và xe nguyên chiếc sẽ được hưởng chính sách tín dụng xuất khẩu. Và doanh nghiệp sản xuất các dòng xe ưu tiên được hỗ trợ hoạt động xúc tiến thương mại theo quy định của Chương trình Xúc tiến thương mại quốc gia.

    Chính sách ưu đãi các khoản vay cũng được áp dụng cho các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, các nhân mua xe tải nhỏ phục vụ cho các hoạt động nông nghiệp, các loại xe công nông đa dân dụng phục vụ cho hoạt động sản xuất, chăn nuôi. Chính sách này nhằm kích cầu cho nhà đầu tưu sản xuất các dòng xe ưu tiên phát triển.

    Ngoài ra các doanh nghiệp cần chú ý khi doanh nghiệp sử dụng nguồn vốn vay ưu đãi từ chính phủ khi muốn mua hay sử dụng các dòng xe ưu tiên phải thực hiện hoạt động đấu thầu rộng rãi trong nước đối với các chủng loại xe ưu tiên mà Việt Nam đã sản xuất được.

    Đối với hoạt động mua sắm sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước, nguồn vốn tín dụng đầu tư phát triển; các dự án kinh doanh được nhà nước hỗ trợ chi phí hoạt động khi có sử dụng sản phẩm thuộc dòng xe ưu tiên thì áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi trong nước đối với các chủng loại xe ưu tiên mà trong nước đã sản xuất được. Trong trường hợp doanh nghiệp áp dụng hình thức đấu thầu quốc tế thì các khoản chi phí sẽ không được nhà nước hỗ trợ ưu đãi bằng các khoản vay từ ngân sách nhà nước.

    Kieutruc