Một khu chợ tỏi nằm bên quốc lộ 6, được troe lủng lảng loại tỏi tía của người Thái Sơn La trồng được bày bán quanh năm thu hút những du khách qua đường dừng lại mua.
Mỗi gian hàng được dựng lên từ túp lều tre nứa, gỗ bên ven đường được những người dân tộc sThais dựng lên thành lều treo tỏi bán. Kèm thêm với tỏi là những mặt hàng đặc trưng của người Thái như chẩm chéo, măng ớt, tương thối, chuối và những loại lá cây khô.. Họ bán quanh năm cho du khách dừng chân ghé mua, tuy không nhộn nhịp, sầm uất như các mặt hàng khác nhưng quanh năm nơi đây hàng háo vẫn được bày bán phục vụ du khách thập phương.
Thời xưa, khi giao thương chưa phát triển cởi mở như hiện nay thì mặt hàng tỏi bà con trồng chủ yếu phục vụ sinh hoạt gia đình hàng ngày, trồng được bao nhiêu, cứ cất đi ăn dần bấy nhiêu. Ngày nay, trước thời thị trường hóa, mọi hàng hóa người Thái sản xuất ra đều có thể đổi thành tiền, nhiều đặc sản còn bán được rất nhiều tiền. Ban đầu chri vài ba hộ, rồi dần dà bàn con học theo, và trở thành một dãy bán tỏi Thái Sơn La khá đông đúc, lên tới khoảng 30 túp lều gian hàng bán tỏi. Củ tỏi đã xuất hiện trong thay đổi tư duy của bà con dân tộc chuyển kinh tế tự cung tự cấp sang thị trường.
Chị Hùng, người bán tỏi ở Chiềng Đông (Sơn La) chia sẻ, trước đây, nhà chị chỉ cấy xong vụ lúa là để đất trống, quanh năm có một vụ nên vẫn thiếu ăn. Giờ có được giao thương thuận lợi nên hết vụ lúa là gia đình trồng tỏi. Nhờ thời tiết thuận lợi, mỗi vụ tỏi thu hoạch đến 2-3 tấn tỏi trên diện tích rộng bỏ trống đó. Nên cho thu nhập rất tốt. Liên tục có tỏi khô vụ trước, tỏi tươi vụ sau nên dựng luôn lều cạnh nhà, cạnh đường vừa để phơi tỏi khô vừa bán hết sức thuận tiện.
Chị Vân, dựng một lều bán tỏi chia sẻ, bán mặt hàng này cũng như đi câu, có ngày được nhiều, có ngày chẳng được đồng nào. Bởi bán hàng tỏi này chủ yếu cho khách du lịch dưới xuối, thích mu tỏi về làm quà, làm thực phẩm vì tỏi sạch, giá rẻ. Nên đa phần những ngày lễ, tế, ngày cuối tuần khách đi du lịch đông thì bán được nhiều, còn lại thì khá lèo tèo.
Nhờ thời tiết thuận lợi, đất tốt nên tỏi Sơn La khi gieo trồng không cần dùng hóa chất, tỏi phát triển rất tốt thuận tự nhiên, không sâu bệnh.
Thời điểm trồng tỏi từ khoảng tháng 11 hàng năm, sau thu hoạch lúa và thời gian tỏi phát triển đến thu hoạch khá ngắn ngày, chỉ 3-4 tháng là tỏi già và thu hoạch. Củ tỏi Sơn La rất to và nhiều tinh dầu thơm nên rất được ưa chuộng.
Tỏi tươi được treo báo thành từng bó với những củ chắc nịch, to đều, mỗi bó tỏi nặng chừng 1kg với mức giá khá rẻ, dao động chỉ từ 50-70.000đ/bó và nếu là tỏi tươi vừa nhổ, cuống còn tươi thì giá chỉ 30-40.000đ/bó. Tỏi được người Thái Sơn La bán khá nhiều loại như tỏi tía, tỏi cô đơn, tỏi đen với giá bán khác nhau tùy chủng loại.
Ngoài loại tỏi tía thông thường nhiều người mua về dùng làm thực phẩm hàng ngày thì thỏi cô đơn, loại tỏi chỉ có 1 nhánh to tròn duy nhất được khá nhiều khách ưa chuộng. Bởi loại tỏi này có tác dụng tốt cho sức khỏe, giá tỏi cô đơn cao hơn tỏi thường gấp nhiều lần nhưng khách rất thích. Loại tỏi này người dùng có thể sử dụng vào nhiều mục đích và có thể tự làm tỏi đen từ tỏi cô đơn này.
Leave a Reply