Với việc vươn tới gần 200 quốc gia trên thế giới, chinh phục những thị trường khắt khe, nông sản Việt đã được cấp “visa” vào Nhật, Mỹ, Úc… Con đường huy hoàng tuy đã rộng mở nhưng còn không ít những gian truân bởi tiêu chuẩn chất lượng, xâm nhập đã khó, giữ mình, trụ lại còn khó khăn hơn rất nhiều.
Con đường rộng mở…
Sau hàng loạt các thị trường Nhật, Mỹ, EU, Canada… chôm chôm đã tiếp nối xoài, thanh long vào thị trường New Zealand. Và hứa hẹn năm sau, nhãn tươi, tôm tươi sẽ vào thị trường Úc.
Nông sản nước ta được thiên nhiên ưu ái cho những loại trái cây thơm, ngon mà nhiều quốc gia ao ước. Những loại quả như xoài, thanh long, vải thiều được nhiều nước đánh giá cao. Con đường rộng mở này giúp nông sản nước ta thoát cảnh lệ thuộc vào cái bóng của Trung Quốc.
Vào được thị trường New Zealand đánh dấu bước trưởng thành ngoạn mục cho nông sản việt. Bởi sự khắt khe của thị trường này như vườn trái cây xuất khẩu cần lập hồ sơ đăng ký để cấp mã số, cùng với đó là kiểm soát sinh vật gây hại cũng như sản xuất đảm bảo tuân thủ đúng quy trình dùng thuốc bảo vệ thực vật, thực hiện chiếu xạ, đóng gói đúng quy cách, đảm bảo được truy xuất nguồn gốc rõ ràng.

Thống kê của Bộ Nông nghiệp cho thấy, nông sản Việt đã xâm nhập 180 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó có những thị trường khó tính, xuất khẩu tăng trưởng mạnh, thặng dư đã cải thiện cán cân thương mại.
Trong tổng giá trị xuất khẩu hàng hóa 2 tháng đầu năm nay đạt 6.1 tỷ USD thì kim ngạch các mặt hàng nông lâm thủy hải sản chiếm tới 2.6 tỷ USD, tạo nên một kỷ lục mới trong xuất khẩu. Mục tiêu của ngành trong năm nay đạt giá trị xuất khẩu từ 37-38 tỷ USD, tăng cao hơn so với năm trước.
Thế nhưng con số tỷ lệ các nước nhập khẩu nông sản nước ta vẫn để lại cho chúng ta nhiều suy nghĩ. Đó là Trung Quốc đứng trong top đầu nhập khẩu nông sản nước ta, chiếm 75% tổng kim ngạch xuất khẩu. Sau đó là Nhật chỉ khiêm tốn ở con số 3.7%; Mỹ là 3%; Hàn là 2.6% và EU chỉ chiếm 0.4%.
Còn lắm gian truân
Muốn xâm nhập vào thị trường xuất khẩu, chúng ta phải mất quá nhiều thời gian trong đàm phán, từ 5-7 năm, thậm chí là 10 năm. Chôm chôm là một minh chứng sống động khi qua 7 năm dòng dã đàm phán mới đưa đến kết quả được cấp phép và thị trường khó tính New Zealand.
Kỳ lục hơn thế khi trái vải mất tới 12 năm mới “gõ cửa” được thị trường Úc mở ra. Con đường vào các thị trường xuất khẩu khó tính như Mỹ, Nhật, Úc tưởng như rộng mở cho nông sản Việt, bớt cảnh “giải cứu” vải nhưng bước vào mới thấy còn không ít gian truân.
Sau 12 năm đàm phán thành công, trái vải xuất ngoại được 3 năm là thời gian thất vọng của doanh nghiệp. 9 doanh nghiệp xuất khẩu đã rơi rụng chỉ còn sót lại một vài công ty.

Đại diện một đơn vị xuất khẩu thành công mùa đầu tiên chia sẻ, tiếp nối thành công, đơn vị này tiếp tục ký hợp đồng với đối tác Úc và thự hiện sơ chế, bảo quản, đóng gói vải Lục Ngạn rồi chuyển về Hà Nội chiếu xạ, sau đó mới xuất đi. Thế nhưng khi sang được nước bạn, hầu hết các lô hàng thối hỏng và phía đối tác chuyển trả, đổ đi khiến công ty khốn đốn. Dù tâm huyết nhưng mất hết bạn hàng, công ty đành ngậm ngùi rời xa quả vải.
Đại diện một công ty hiếm hoi còn trụ lại mùa ba chia sẻ, ông thuộc diện “điếc không sợ súng”. Bởi vải vô cùng khó khăn trong bảo quản, nhiệt độ thay đổi là vải ảnh hưởng. Do đó tâm huyết ba năm qua của ông khiến công ty luôn trong tình trạng lỗ.
Vải chỉ là một ví dụ điển hình, với bất kỳ nông sản nào, doanh nghiệp đều nhận thấy xâm nhập vào đã khó nhưng để giữ vững và trụ lại còn khó hơn gấp bội.

Leave a Reply