Gia tăng cạnh tranh thông qua việc nuôi tôm sú
Lâu nay thì tôm sú được coi là thế mạnh trong ngành tôm của Việt Nam trên thị trường xuất khẩu bởi ít cạnh canh hơn so với ngành tôm chân tráng, còn thực hiện chứng nhận sinh thái có giá trị xuất khẩu cao tới 20 – 30% so với thị trường xuất khẩu tôm thông thường. Hiện nay, thị trường xuất khẩu tôm sú trong 2 thập kỷ vừa qua đều đang rất ổn định.
Tôm sú luôn chiếm ưu thế
Cả khu vực đồng bằng sông Cửu Long trong thời gian hiện nay thì diện tích nuôi tôm sú đã chiếm đến hơn 90% diện tích nuôi thả tôm ở vùng nước lợ, tập trung tại các tỉnh Kiên Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau … Tôm sú ở đây được nuôi với nhiều phương thức khác nhau như là nuôi kết hợp, nuôi thâm canh, bán thâm canh, quảng canh cải tiến.
Ở 3 tỉnh nuôi thả tôm sú lớn thì theo điều tra vào năm 2016, diện tích nuôi thả tôm có sự khác biệt. Nuôi tôm ở tỉnh Cà Mau theo phương thức quảng canh cải tiến chiếm tới 71%, nuôi kết hợp rừng – tôm chiếm 5%, tôm – lúa chiếm 10,8%, quảng canh cải tiến chiếm 11,2% … Nuôi tôm tại tỉnh Bạc Liêu theo phương thức thâm canh, bán thâm canh chiếm 11,2%, nuôi tôm kết hợp với cá, cua chiếm 66,5%, nuôi quảng canh cải tiến chiếm 0,5%.
Diện tích nuôi tôm sú ngày càng gia tăng
Trong các năm trở lại đây thì xu hướng nuôi tôm chuyển sang tôm chân trắng nhiều, sản lượng tôm thẻ chân trắng ở Đồng bằng sông Cửu Long đã vượt sản lượng tôm sú. Nhưng theo chuyên gia thì tôm sú vẫn luôn được trên thị trường xuất khẩu như Dubai, Nhật Bản, Trung Quốc … Hơn nữa, hệ thống chứng nhận sinh thái cùng rừng ngập mặn được ưa chuộng, có giá trị xuất khẩu lớn khoảng 20 – 30% so với thị trường xuất khẩu tôm thông thường.
Bạc Liêu và Cà Mau đã được khảo sát để đưa ra được số diện tích rừng – tôm. Trong đó thì ở tỉnh Cà Mau đang có tới 82.000 hecta và tỉnh Bạc Liêu là 6.526 hecta.
Nuôi tôm và nuôi rừng
Hiện nay, sản phẩm tôm và rừng đã và đang chứng tỏ được lợi thế vô cùng tiềm năng ở trong bối cảnh khí hậu biến đổi, nước biển dâng cao. Tôm sú gắn liền rừng ngập mặn đã đạt được chứng nhận của quốc tế, được ưa chuộng ở các quốc gia có nhu cầu nhập khẩu tôm trong xu hướng về gia tăng nhu cầu sử dụng sản phẩm nuôi hữu cơ. Bên cạnh đó, tôm – rừng chính là một trong phương thức nuôi kết hợp gắn với việc bảo vệ rừng cũng như trồng khu rừng ngập mặn, chú trọng tới việc tăng trưởng được lượng carbon xanh thích hợp trong xu thế phát triển ở thế giới. Tiến hành mở rộng diện tích rừng – tôm với các thay đổi như là đảm bảo được tỷ lệ diện tích rừng đạt ít nhất khoảng 60%, và còn lại là 40% dành cho mặt nước nuôi thả tôm.
Theo như FAO thì Việt Nam đã giảm đi diện tích rừng mỗi năm khoảng 0,1 % vào giai đoạn là 2000 – 2005, tới nay thì tỷ lệ là 1,4%. Theo chuyên gia thì sau khoảng 20 năm nữa, nước ta sẽ không có sự thay đổi thì diện tích rừng sẽ giảm đi đáng kể thêm 2.036 ha. Khi đó thì lượng phát thải tăng lên tới 2,7 tấn, nguồn phát thải phát sinh từ việc thay đổi các mục đích dùng đất rừng chuyển sang việc nuôi thả thủy sản chiếm tới 92%.
Nếu như thực hiện mục tiêu phát triển rừng – tôm ở tỉnh Bạc Liêu và Cà Mau thì với 88.526 ha tính theo tỷ lệ rừng đạt 60% sẽ có 45.763 hecta rừng. Khi đó thì tính toán của các chuyên gia thì lượng phát thải sẽ giảm xuống 7,3 triệu tấn khí CO2/năm/ha. Sau khoảng 20 năm thì phấn đấu đạt được tỷ lệ rừng lên tới 70% diện tích nuôi tôm – rừng.
Hiện nay thì Cà Mau là tỉnh có tới 90.000 hecta tôm sinh thái ở trong khu rừng ngập mặn và khu rừng phòng hộ nằm ở ven biển đạt năng suất tới 400 – 600 kg/hecta, trong đó thì có tới 19.000 ha chứng nhận của tổ chức quốc tế. Diện tích nuôi thả tôm sinh thái được liên kết tiêu thụ và sản xuất với công ty cổ phần CB và XK thủy sản Cà Mau, Tập đoàn Minh Phú … Để bảo đảm được nguồn thu nhập bền vững và ổn định cũng như tạo điều kiện, ưu thế cho hộ dân nuôi tôm, chính doanh nghiệp hỗ trợ các kỹ thuật chăm sóc và nuôi tôm. Bên cạnh đó, doanh nghiệp tiến hành mua tôm với giá mua cao hơn so với hộ chưa có liên kết 10%.
Xem thêm: