Loại bưởi da xanh vốn là một đặc sản của các tỉnh phía Nam, mang lại giá trị kinh tế cho bà con nông dân. Tuy nhiên thời gian gần đây không ít các nhà vườn miền Bắc nhân giống loại cây này để rồi giờ đây nhiều nhà đang lâm cảnh hối hả trồng – chặt. Do vậy những người vẫn tiếp tục nung nấu ý định trồng loại cây này cần cân nhắc kỹ.
Anh Chung ở Đồng Lạc, Yên Thế, Bắc Giang đau xót vung từng nhát dao chặt đi vườn bưởi da xanh. Trong lúc nghỉ tay anh chia sẻ, cách đây 4 năm thấy người ta trồng bưởi da xnah vụ đầu cho trái ngon, ngọt, đẹp mắt nên cùng bạn đầu tư 700 cây ghép mắt từ miền Nam về với mức giá không hề rẻ, 75.000đ/gốc. Hơn 300 gốc bưởi đó anh trồng ở mảnh đất 1ha ven suối, đất tơi, xốp, ẩm nên cây phát triển rất xanh tốt, nhanh gấp đôi gấp rưỡi các giống bưởi khác. Năm thứ 3 cây ra bói trái quả to, đẹp, mọng nước ăn ngon. Thế nhưng sau khi thu hoạch thời điểm tháng 9 thì đến tháng 11,12 cây bắt đầu ngả vàng, lá rụng, thối rễ… Dùng mọi loại thuốc đặc trị không thể cứu vãn, anh đành chặt đị, chri để lại vài chục gốc xanh tốt nhưng đến giờ thì đã không thành vì cây đậu ít quả, méo mó. Hơn 100 triệu đầu tư vào cây giống, phân bón, công chăm sóc coi như đổ sông, đổ biển.
Cũng trong vườn đó nhưng giống bưởi Diễn, bưởi đường, bưởi đỏ Tân Lạc hoàn toàn phát triển bình thường.
Người bạn đầu tư chung cùng anh cũng thông báo đã chặt gần hết số bưởi giống đầu tư cùng anh trước đó.
Giống cây này quá khó tính, dù nhiều nhà vườn cắt ngọn sâu vào trong để lên lộc mới nhưng không hiệu quả.
Tương tự tình cảnh anh Chung là gia đình anh Quý ở Đồng Lạc, đầu tư hơn 200 gốc bưởi da xanh cách đây 4 năm. Vụ đầu ra trái ngon, đẹp, anh mang đi chai cho các đám cuwois quanh vùng để tiếp thị vì bưởi ngon lại đẹp. Thế nhưng vụ sau này anh đã phải chặt hơn 1/3 số bưởi do vàng lá, rụt ngọn và chắc chắn chưa dừng lại. Bởi những gốc không mắc bệnh rất xanh tốt là không hề ra trái nhưng không rõ nguyên nhân.
Ông Triệu Lam Sơn – Phó chủ tịch xã Đồng Lạc cũng ngậm ngùi khi gia đình ông cũng trồng thử 50 gốc bưởi da xanh theo phong trào. Năm đầu ra trái to, đẹp, ngon nhưng cứ mỗi năm trái lại teo tóp, cây lại tụt ngọn, vàng lá đi.
Đào rễ bưởi thì rất ít rễ tơ, ông dùng mọi cách bón phân bổ sung, dùng nấm trị bệnh nhưng không hiệu quả cuối cùng phải chặt hết còn lại 3 gốc và tiên lượng chắc nốt vj này cũng chặt.
Ông Sơn chia sẻ, ước tính cả xã trồng chừng 15ha bưởi da xanh, chủ yếu ở các thôn Trại Cả, thôn Vàng, thôn Tiếu nhưng giờ hầu như đã chặt gần hết, số còn lại cho hiệu quả kinh tế rất kém, quả nhỏ, chua.
Nhiều hộ giai đoạn đầu đã đạt thu nhập tương đối cao thì nãy cũng đã phải pahs bỏ bưởi da xanh. Du đã tìm mọi cách khắc phục đón cành sâu sau khi thu hoạch nhưng không bền. Nhiều nhà vườn phát triển một thời cho rằng đây là giống bưởi phàm ăn, những năm đầu do thổ nhưỡng còn nhiều dinh dưỡng nên phát triển tốt, về sau thiếu một số trung, vi lượng thì kém đi, mà khó biết để mà bón thêm.
Cộng thêm yếu tố khí hậu, loại cây này vốn là giống cây phía Nam chuyển ra chứ không phải cây bản địa nên không phù hợp.